POLKOVNİK-LEYTENANT? BAŞA DÜŞMƏDİM…

Yenə dillə bağlı bir məsələ. Bəlkə də bunun Azərbaycan ordusunun döyüş hazırlığına və ruhuna heç dəxli yoxdur, ancaq başlardakı çaşqınlığı, şüurlardakı qarışıqlığı yaxşı göstərir.

Bizdə “podpolkovnik” sözünü “polkovnik-leytenant” sözüylə əvəz ediblər. İndi görək bu rütbə adı necə yaranıb.

“Polkovnik” – rus, slavyan sözüdür, polka (alaya) rəhbərlik edən zabitin rütbəsidir. “Podpolkovnik” polkovniklə mayor arasındakı rütbədir. “Pod” önlüyü polkovnikdən aşağılıq bildirir.

Amerikalılarda və britaniyalılarda bu rütbənin adı “lieutenant colonel»-dir. “Colonel” – polkovnikdir, “leytenenat” əlavəsi isə polkovnikdən aşağı, mayordan yuxarılıq mənasındadır. “Leytenant” sözünün özü fransız mənşəlidir.

Yəni Azərbaycanda (yəqin Cəbhə vaxtı) rütbə adının yarısını ruslardan, yarıısını amerikalılardan götürüb eybəcər bir söz yaradııblar.

Yenə deyirəm, bunun yəqin döyüş hazırlığının səviyyəsinə, ordu intizamına heç dəxli yoxdur. Ancaq bu, başlardakı dumanı, xaosu göstərir.

Bir çox insanlarda dili dəyişmək, onu türkləşdirmək, ruslaşdırmaq, ingilisləşdirmək istəyi qaşınmaq azarı kimi bir şeydir. Keçmişdə, dava-dərman olmayan vaxtlarda, belə insanların əllərin bağlayırmışlar ki, qaşına bilməsinlər….

06.04. 2015