Uilyam BLEYK. AH! GÜNƏBAXAN!

NPG 212; William Blake by Thomas Phillips

Günəbaxan! Zaman yorğunu çiçək,

Günün addımını elə bil sayır.
Axtarır beləcə səyahətçilər

Gedən əfsanəvi, qızıl diyarı.

 

Gənci şövq apardı orda ki, qəbrə,
Kəfənə büründü Bakirə qardan:

Çiçəyim yollanmaq istəyən yerə,

Getmək istəyirlər, çıxıb məzardan.

1794-cü ildə ilk dəfə nəşr olunub

İngiliscədən tərcümə

20.04. 2020, Samara

 

WILLIAM BLAKE

AH! SUN-FLOER

Ah Sun-flower! weary of time,

Who countest the steps of the Sun:

Seeking after that sweet golden clime

Where the travellers journey is done. 

 

 

Where the Youth pined away with desire,

And the pale Virgin shrouded in snow: 

Arise from their graves and aspire, 

Where my Sun-flower wishes to go.

UİSTAN ODEN. AH, BU NƏ SƏSDİR…

AudenVanVechten1939

Ah, bu nə səsdir belə titrədir iliyəcən,

Niyə belə döyürlər düzəəndə təbilləri?

Əsgərlərdir, əzizim, yüürüyürlər beləcə,
Al-əlvan əyinəri.

 

Ah, nə işıqdır belə görürəm açıq-aydın,
Yanır, göz qamaşdırır uzaqsa da nə qədər.

Əzizim, günəş belə şöləsini oynadır,
Silahın dəmirində.

 

 

Ah, bu dəsgah onların nəyinə gərək görən,
Nədir axı bu səhər məqsəd qarşılarında?

Təlimdir bu, əzizim, həmişə keçirilən,

Bir həyəcandır ya da.

Ah, niyə çıxırdılar rahat yoldan bəs onlar,
Niyə götürüldülər onlar belə qəfildən?

Bəlkə əmrlərində, əzizim, yenilik var,
Sən niyə diz çökürsən?

 

 

Ah, onlar dayanarmı tibbi yardım almağa,
Çəkərək atlarının cilovunu br anda?

Heç birisi, əzizim, hələ yara almayıb,
Yox burnu qanayan da.

 

 

Bəlkə ağsaç keşişdir görmək istədikləri,
Onlara ən vacibi keşiş deyilmi indi?

Keşişin qapısından, yox, əzizim, keçdilər,
Görüşünə getmədən.

 

 

Onda qonşu fermeri axtarırlar bəlkə də,

O fermer də, bilirsən, hiyləgərin biridir.

Fermanı da, əzizim, daha keçib getdilər,

Qaçırlar onlar indi.

 

 

 

Ah, sən hara gedirsən? Burda dur, yanımda qal!

Yalan imiş and içib mənə söylədiklərin?

Yox, əzizim, sadiqəm həmişə eşq andıma,
İndisə gərək gedəm.

 

 

Ah, qıfıılı qırıblar, sındırılıb qapı da,
Ah, keçiblər həyətdən, içəridədir onlar.

Ağır çəlmələr altda döşəmə taqqıldayır.,
Gözlərində də od var…

 

1932

İngiliscədən tərcümə

07-08.04. 2020, Samara

 

O What Is That Sound

 

O what is that sound which so thrills the ear
Down in the valley drumming, drumming?
Only the scarlet soldiers, dear,
The soldiers coming. Читать далее

Redyard KIPLING. MININCI INSAN

Rudyard_Kipling

Süleyman deyir: sənə içində min insanın
Biri doğma qardaşdan yaxın olar daha da.

Beləsini sən axtar, ömrünün yarısıını,

Əsirgəmə, tapdığın — dəyər gedən bu vaxta.

 

 

Doqquz yüz doxsan doqquz insan istəyir bilə,
Sənə başqalarının nədir münasibəti.

Mininci insan ancaq həmişə səninlədir,
Aləm düşmənin ola, pozulmaz sədaqəti.

 

 

Necə vədlər verəsən, yalvarasan nə qədər,
Tapa bilməyəcəksən həyatda beləsini.

Doqquz yüz doxsan doqquz insan verəcək dəyər,
Görkəminə, adına, öyrənəcək nəslini.

 

O səni tapsa ancaq və ya sən onu tapsan,

Dünyda yox önəmi ayrı heç nəyin daha.

Üzər, boğular ya da çünki Mininci İnsan,

Səninlə birgə hansı sulara atılsa da.

 

 

Girə bilərsən onun pul kisəsinə sözsüz,
Necə istəsə xərclər sənin pulunu o da.
Yolda qarşılaşanda danışıb-gülərsiniz,
Haqq-hesab məsələsi sanki yox aranızda.

 

 

Doqquz yüz doqxsan doqquz insan gümüş istəyər,

Qızıl istəyər,  haçan hansı sövdə bağlasa.

Ancaq Mininci İnsan onlara tamam dəyər,
Görür ki, qiymətlidir ürəyində nə varsa.

 

 

Onun səhvi səninki, sənin düzündür düzü,

Yerində olubsa da, olmayıbsa da əgər.

Çiyin ver və arxa dur, bütün dünya da görsün,

Sədaqətini göstər!

 

 

Doqquz yüz doxsan doqquz insan çətin ki dözə,
Lağa ya istehzaya, gülüşə, eyhamlara.

Ancaq Mininci İnsan səninlə sona qədər,
Qalar – dar ağacı da olsa və hətta sonra!

 

İngiliscədən tərcümə

06.04. 2020, Samara

 

The Thousandth Man

 

0NE man in a thousand, Solomon says.
Will stick more close than a brother.
And it’s worth while seeking him half your days
If you find him before the other. Читать далее

 UİLYAM BLEYK. PƏLƏNG

NPG 212; William Blake by Thomas Phillips
Pələng, məşəl kimi parlayıb gedən,

Gecənin qaranlıq meşələrində;

Hansı ölməz gözlə, ölməz əllə ya,

Yarandı səndəki bu simmetriya?

 

 

Dərayalar dibinə, göylərə ya da,
Baş vurdu gözündə odu yaradan?

Hansı qanadlarla qalxdı, şığıdı,
Hansı əl bu odu ovcuna yığdı?

 

 

Tyger Tyger, burning bright,
In the forests of the night;
What immortal hand or eye,
Could frame thy fearful symmetry?

 

 

Hansı sənətkarın toxudu əli,

Sənin ürəyində əzələləri?

Sinəndə döyüntü başlayan anda,
Əsmə qopmadımı əl-ayağında?

 

 

O necə zəncirdi, necə çəkicdi,
Beynin bəs körükdə necə bərkidi?

O nə zindan idi? Hansı yumruğun,

Çatdı cəsarəti boğa qorxunu?

 

Ulduzlar nizəni yerə atanda,
Ağlayıb göyləri isladan anda:

Güldümü, işini gördüyü zaman?

Səni də yaratdı Quzu yaradan?

 

 

Pələng, məşəl kimi parlayıb gedən,

Gecənin qaranlıq meşələrində;

Hansı ölməz gözlə, ölməz əllə ya,

Yarandı səndəki bu simmetriya?

 

İngiliscədən tərcümə

12.03. 2020, Samara

 

The Tyger
In what distant deeps or skies.
Burnt the fire of thine eyes?
On what wings dare he aspire?
What the hand, dare sieze the fire? Читать далее

UİLYAM BLEYK. ZƏHƏR AĞACI

NPG 212; William Blake by Thomas Phillips                 

Uilyam Bleyk

Zəhər ağacı

                            (1757-1827)

 

Dost məni bir dəfə qəzəbə saldı,
Tökdüm acığımı – qəzəb dağıldı.

Bir gün qəzəbimə gəldi düşmənim,
Dinmədim, böyüdü qəzəbim mənim.

 

 

Həmişə qəlbimdə qorxu da vardı,

Gözlərimin  yaşı onu suvardı.

Bəzən isidirdim təbəssümümlə,
Gizlədirdim onu, gəlirdim hiylə.

 

 

Gecə də, gündüz də artdı beləcə,
Meyvə də gətirdi gözəl və incə.

Parladı, gözünə dəydi düşmənin,
Bildi ki, yetirən mənəm meyvəni.

 

 

Elə ki, dünyanı bürüdü zülmət,
Düşmənim bağıma soxuldu xəlvət.

Səhər görən kimi sevindim hətta:
Qalımışdı  ölüsü ağacın altda.

 

İngiliscədən tərcümə

11.03. 2020, Samara

 

 

A POISON TREE

I was angry with my friend:
I told my wrath, my wrath did end.
I was angry with my foe:
I told it not, my wrath did grow. Читать далее

CORC BAYRON. GƏNC LEDİNİN ÖLÜMÜNƏ

Byron_1813_by_Phillips

Müəllifin əzizi olmuş kuzeninə
On The Death Of A Young Lady

 

İndi küləklər yatıb, düşüb axşam toranı,

Bir yarpaq da titrəmir bütün pöhrəlik içrə.

Marqaretin qəbrinə yenə də qayıdıram,
Sevimli torpaq üstə düzürəm çiçəkləri.

 

 

 

Bu dar hücrə içində yatır onun qubarı,
Həyat coşub daşırdı bu qubarda haçansa.

Qənimət tək apardı Onu Dəhşət Kralı,

Onu qurtara bildi nə gözəllik, nə ad-san.

 

 

Ah, Dəhşət Kralında olsaydı əgər insaf,
Döndərə bilsəydilər tale hökmünü göylər,

Göz yaşı tökərdimi qəlbi yaralı insan,
Onun dəyərlərini sadalayaraq məgər?

 
Fəqət niyə ağlamaq? İndi onun ruhu var
Dünyanın cəlalını yaradan bu işıqda

Mələklər onu cənnət mənzilinə aparar

Sonsuz məzəylə orda veriləcək haqqı da.

 

 

 

Və məğrur ölərilər Göyü indi qınaya,

Taleyə qarğış deyə, başını itirib ya?

Siz ey fəna cəhdlər, mənə yaxın durmayın,

İtaətdən çıxmaram mən heç zaman Tanrıya.

 

 

 

Xatirəsi əzizdir nəcibliyinin hərçənd,
Onun gözəl çöhrəsi hərçənd gözüm önündə.

Gözlərimdən yaş axır onu düşündüyüm dəm,
Qalır adı, sevgisi ürəyimdə indi də.

 

1800

İngiliscədən tərcümə

20-22.07. 2019, Samara

 

On The Death Of A Young Lady

 

Cousin to the Author, and very dear to him

Hush’d are the winds, and still the evening gloom,
Not e’en a zephyr wanders through the grove,
Whilst I return, to view my Margaret’s tomb,
And scatter flowers on the dust I love.
Within this narrow cell reclines her clay,
That clay, where once such animation beam’d;
The King of Terrors seized her as his prey,
Not worth nor beauty have her life redeem’d.

 

Oh! could that King of Terrors pity feel,
Or heaven reverse the dread decree of fate,
Not here the mourner would his grief reveal,
Not here the muse her virtues would relate. 
But wherefore weep? Her matchless spirit soars
Beyond where splendid shines the orb of day;
And weeping angels lead her to those bowers
Where endless pleasures virtuous deeds repay.

 
And shall presumptuous mortals Heaven arraign,
And, madly, godlike Providence accuse?
Ah! no, far fly from me attempts so vain;—
I’ll ne’er submission to my God refuse.

 
Yet is remembrance of those virtues dear,
Yet fresh the memory of that beauteous face;
Still they call forth my warm affection’s tear,
Still in my heart retain their wonted place. 

CORC BAYRON. GÖRDÜM AĞLAYIRSAN

Byron_1813_by_Phillips

I Saw Thee Weep

 

Gördüm ağlayırsan – iri və parlaq
Gilə yuvarlandı mavi gözündən.
Dedim bənövşədən sanki qoparaq,

Düşən şeh damlası axır üzündən.

 

 

 

Səni gülən gördüm – sənin yanında,
Yaqutun işığı itdi elə bil.

Sənin gözlərində, yanaqlarında,
Yanan şölələrə axı tay deyil.

 

 

Necə ki, buludlar günəşdən alar,
Dərin və ürəyə məlhəm olan rəng.

Bir anda səmadan qovular onlar,
Axşam yetişəndə kölgə düşən tək.

 

 
Fərəhsiz və yasa batan ruha da,

Axıb  gülüşlərdən saf sevinc gələr.

Onların şəfəqi qalar arxada,
Alov tək ürəyi işıq çilənər.

 

İngiliscəsən tərcümə

18-19. 07. 2019

Samara

 

 

I Saw Thee Weep

 

I saw thee weep—the big bright tear
Came o’er that eye of blue;
And then methought it did appear
A violet dropping dew:

 

I saw thee smile—the sapphire’s blaze
Beside thee ceased to shine;
It could not match the living rays
That filled that glance of thine.

 

 
As clouds from yonder sun receive
A deep and mellow dye,
Which scarce the shade of coming eve
Can banish from the sky,

 

 

Those smiles unto the moodiest mind
Their own pure joy impart;
Their sunshine leaves a glow behind
That lightens o’er the heart. 

CORC BAYRON. QƏLBİM QARANLIQDIR

Byron_1813_by_Phillips
My Soul Is Dark

 

Qəlbim qaranlıqdır –arfanı, tələs,

Köklə, dinləməyə hələ həvəs var.

Zərif  barmaqlarla simlər üstdə gəz,

Oxşasın ruhumu incə havalar.

Əgər bu ürəkdə ümid sönməsə,
Onu valeh edər bu səslər yenə.
Əgər bu gözlərdə yaş tükənməsə,
Axar və od qoymaz daha beynimə.

 

 

 

Nəğmə coşqun olsun, həm də ki, dərin,
Qoyma notlarından sevinc yüksələ.
Könlümdən ağlamaq keçir, müğənni,
Ürək elə dolub, partlaya bilər.

Dayısi əzəldən çünki qüssədir,

Yuxusuz sükutda göynər ağrıdan.

Bəlanın ağırı indi üz verir,
Nəğməylə yenilər, çatlayar ya da.

 

İngiliscədən tərcümə

17-18.07. 2019

Samara

 
My Soul Is Dark

My soul is dark — Oh! quickly string 
The harp I yet can brook to hear; 
And let thy gentle fingers fling 
Its melting murmurs o’er mine ear. 
If in this heart a hope be dear, 
That sound shall charm it forth again: 
If in these eyes there lurk a tear, 
‘Twill flow, and cease to burn my brain.  Читать далее

CORC BAYRON. ENNƏ

Byron_1813_by_Phillips

TO ANNE

1.

Ah, Enn, sən mən elə incidib yaraladın,
Yatmaz hirsim, deyirdim,, diləsən də üzr sən.
Fəqət Qadın yaranıb hökm edə və aldada —
Günahından keçirəm baxan kimi üzünə.

 

 

2.

Düşündüm sənə daha çətin hörmətim qala,

Uzun göründü hərçənd bir günlük ayrılıq da.
Görüşəndə istədim çəkəm sorğu-suala,

Gülümsədin, inandım şübhələrim nahaqdır.

 

 

 

3.

And da içdim, coşaraq qeyziylə cavanlığın,
Sənə nifrət eləyim canda ki hələ can var

Çevrildi, səni gördüm, qəzəbim heyranlığa,

Arzum yenə eşqini qazanmaqdır indi, yar.

 

 

 

4

Qarşı durmaq əbəsdir gözəlliyinə sənin,

Diləyirəm lütfünü həqiranə onunçun.

Səmərəsiz bu nifaq istəsən ki, kəsilsin,

Soyusam səndən, Ennim, saxta ol, yabançı ol!

1807

İngiliscədən tərcümə

16-17. 07. 2019, Samara

 

TO ANNE

1.

Oh, Anne, your offences to me have been grievous:
⁠I thought from my wrath no atonement could save you;
But Woman is made to command and deceive us—
⁠I look’d in your face, and I almost forgave you. Читать далее

CORC BAYRON.  XATIRƏ

Byron_1813_by_Phillips

Remembrance

 

Bu da son! Yaşanan, yuxuya döndü,

Gələcəyə Ümid işığı söndü.

Bəxtəvər günlərim qaldı arxada:

Fəlakətin qışı qapını aldı,

Ömrümün danını buludlar aldı.

Getdi Ümid, Sevgİ, Sevinc, əlvida!

Qalan Xatirədir. Gedəydi o da!

 

İngiliscədən tərcümə

15. 07. 2019

Samara

 

Remembrance

 

‘Tis done! — I saw it in my dreams;
No more with Hope the future beams;
My days of happiness are few:
Chill’d by misfortune’s wintry blast,
My dawn of life is overcast;
Love Hope, and Joy, alike adieu!
Would I could add Remembrance too!