ƏRUSƏ XALANIN XATİRƏSİNƏ

Xəbər gəldi: ölüb Ərusə xala,

Qəlbi neçə dağla yaralı qadın…

Gözləri neçə il işıqsız qalan,
Qulaqları səssiz – dayım arvadı…

 

 

Zindanı tərk edib elə bil gedir–

Kim bilir, bəlkə də işığa çıxar.
Səsi də nemət tək dadar o indi,
Tanrı hüzurunda duracaq axı…

 

 

Çıxar qabağına ciyərparası,
Yaradan rəhm elər, Hacını görər.

Baxar gicgahında güllə yarası,

Sağalıb…Dikəlib, dartınıb öpər…

 

 

Çoxlu zəhmətləri itən, dağılan
Əsəbi, davalı, hikkəli arvad!

İncidən, inciyən, qəlbi dağlanan —
Allahın rəhmiylə rahat indi yat…

 

25. 05. 2019

Samara

Реклама

   VİKTOR HÜQO. BİR GƏNC QIZA

 

kinopoisk.ru

À une jeune fille

Zərif qız, niyə şikayətlənirsən?

İlk gənclik günlərin ötüşdümü?

               Litva dainosu

 
Siz yəqin bilmirsiniz uşaqlıq nə gözəldir,
Körpə! Həsəd aparma qəm dolu yaşımıza.

Gah qiyamçı bu yaşda ürək, gah da ki, əsir,
Gülüş daha qəmlidir sizin göz yaşınızdan.

 

 

Gənclik elə şirin ki, unudursan yaş nədir!

Keçir o, nəğmə dolu meşədə nəfəs kimi.

Yayınan, öləziyən gözəl səs kimi gedir,
Quş dənizlərin üstdən süzüb gedər necə ki.

 

 

Fikir yetkinliyinə tələsməyin çatasız!

Ləzzət alın səhərdən, ləzzət alın bahardan;

Bir-birinə sarmaşan güldür hər saatınız,

Dərməyin siz onları fəqət gəlməmiş zaman.

 

 

Qoy ötsün illər! Yazıb bəxtinizə sizin də,
Tale saxta sevgilər, təəssüflər, acılar,
Ümidsiz ağrılar ki, qürurla pərdələnər,

Sıxıntı qoyub gedən məzə və əyləncələr.

 

Fəqət gülün! Taleyin gücünə baş əyməyin,
Gülün! Kölgə salmasın gözəl çöhrənizə qəm.

Mavi gözünüz ayna saflığa, əminliyə,

Orda qəlbiniz də var, səmaların əksi həm.

 

Fevral 1825

Fransızcadan tərcümə

24-25.05. 2019, Samara

 

 

À une jeune fille

Pourquoi te plaindre, tendre fille ? 
Tes jours n’appartiennent-ils pas à la première jeunesse ?
Daïno Lithuanien.

 

Vous qui ne savez pas combien l’enfance est belle, 
Enfant ! n’enviez point notre âge de douleurs, 
Où le cœur tour à tour est esclave et rebelle, 
Où le rire est souvent plus triste que vos pleurs.
Votre âge insouciant est si doux qu’on l’oublie ! 
Il passe, comme un souffle au vaste champ des airs, 
Comme une voix joyeuse en fuyant affaiblie, 
Comme un alcyon sur les mers.

 
Oh ! ne vous hâtez point de mûrir vos pensées ! 
Jouissez du matin, jouissez du printemps ; 
Vos heures sont des fleurs l’une à l’autre enlacées ; 
Ne les effeuillez pas plus vite que le temps. 

 
Laissez venir les ans ! le destin vous dévoue, 
Comme nous, aux regrets, à la fausse amitié, 
À ces maux sans espoir que l’orgueil désavoue, 
À ces plaisirs qui font pitié. 

 
Riez pourtant ! du sort ignorez la puissance 
Riez ! n’attristez pas votre front gracieux, 
Votre oeil d’azur, miroir de paix et d’innocence, 
Qui révèle votre âme et réfléchit les cieux !
Février 1825.

VİKTOR HÜQO. QIZIM ADELƏ

 

kinopoisk.ru

À ma fille Adèle

 

Körpə balam, yanımda yatmışdın təzə gül tək,

Sanki balaca İsa beşiyində mürgülər.

Qızım, sən elə sakit, elə gözəl yatırdln,
Eşitmirdin quşların nəğməsini eşikdən.

Toran şirinliyini udurdum fikirli mən,

Sirli bu kainatın.

 

 

Duyurdum başın üstdən uçuşunu mələyin,
Baxır və gözlərimlə yığırdım bələyini

Bəzəyən jasminləri, qərənfilləri asta
Dua edirdim baxıb qapalı gözlərinə,

Düşünəndə ki, bizi  gecə nələr gözləyir,
Gözlərim islanırdı.

 

Bir gün mən də yuxuya gedərəm, və kölgədən
Bir yatağım olar ki, qəm verər, ağrıdar həm.

Eşitmərəm bir daha nəğməsini quşların

Zülmət olar gecələr; göyərçinim, o zaman

Qaytarrıb gətirərsən, sən mənim məzarıma,
Duamı, göz yaşımı.

 

Fransızcadan tərcümə

22. 05. 2019, Samara

 

À ma fille Adèle

 

Tout enfant, tu dormais près de moi, rose et fraîche, 
Comme un petit Jésus assoupi dans sa crèche ; 
Ton pur sommeil était si calme et si charmant 
Que tu n’entendais pas l’oiseau chanter dans l’ombre ; 
Moi, pensif, j’aspirais toute la douceur sombre 
Du mystérieux firmament.  Читать далее

VİKTOR HÜQO. BİR İNSAN SEÇİR HƏR KƏS

kinopoisk.ru

Chacun choisit un homme

Bir insan seçir hər kəs, mənsə Tanrını seçdim!
Bəli, bu lal kütləyə istəyərək anladam,
Böyük şairi seçdim, möhtəşəm poemanı!

Yunan, latın bilmədim, fəqət dərs kimi keçdim,
Dumanlı üfüqləri və gözlərimlə içdim,

Göyü və aynasında ulduz alışan gölü,

Bildim nədən ağrıyır ürək və nədən gülür.

Ahların, baxışların, səsin sirrini tapdım,
Öyrəndim meşələri, dağlara atdım addım.

Tərcümə eləyirəm təntənəli işimlə,
Əbədi dastan kimi təbiəti mən belə.

 

Fransızcadan tərcümə

21.05. 2019, Samara

 

Chacun choisit un homme

 

Chacun choisit un homme, et moi j’ai choisi Dieu ! 
Oui, j’ai, pour l’expliquer à la foule muette, 
Pris le plus grand poème et le plus grand poète ! 
Je ne lis pas du grec ni du latin ; je lis 
Les horizons brumeux, les soirs doux et pâlis, 
Le ciel bleu, le lac sombre où l’étoile se mire ; 
Je déchiffre le cœur de l’homme, le sourire, 
Le soupir, le regard, la voix que nous aimons, 
Puis et toujours, les champs, les forêts et les monts, 
Et dans mon œuvre grave et parfois solennelle, 
Je traduis la nature, épopée éternelle.

VİKTOR HÜQO. “TANRI GÜLÜMSÜNƏN, TANRI VERƏNDİR…”

kinopoisk.ru

Dieu qui sourit et qui donne
Tanrı gülümsəyən, Tanrı verəndir,

Kim onu gözləsə, yanına gələr.
Və sizi bəxtəvər, razı görəndə,
Razı da qalar.

 

 

Hər şey işıq saçır dünyada, yalnız
Nə bir istisi var, nə də odu var.

Sizin hər biriniz gözəl olsanız,
Görər, vurular.

 

 

Sevgi toranında mənim ürəyim,

Bir cüt gözəl gözün əsiri orda,

Gülsə baxışında bəxtəvərliyin,

Sevinər o da.

 

yanvar 1840

ruscadan tərcümə

20 may 2019, Samara

 

Dieu qui sourit et qui donne
Et qui vient vers qui l’attend,
Pourvu que vous soyez bonne,
Sera content. Читать далее

  VİKTOR HÜQO. KOR ŞAİRƏ

viktor_hugo.jpg

 À un poète aveugle

 

Sağ ol, şair! Gəlmisən səcdəgahıma mənim
İlahi qonaq kimi, açır dühanı dilin.

Yanır qızıl haləsi nurlu sətirlərinin
Ulduz dairəsinə düşürəm mən elə bil.

 

 

Oxu, oxudu Milton! Oxu! Oxudu Homer.
Yarıb keçər şairin duyğusu toranları.

İşıqlı bir dünyanı qaranlıqda kor görür,
Bədəndə göz sönəndə, ruh gözü işıqlanır.

Fransızcadan tərcümə

19.05. 2019, Samara

 

 

À un poète aveugle

 

Merci, poète ! — au seuil de mes lares pieux, 
Comme un hôte divin, tu viens et te dévoiles ; 
Et l’auréole d’or de tes vers radieux 
Brille autour de mon nom comme un cercle d’étoiles. 
Chante ! Milton chantait ; chante ! Homère a chanté. 
Le poète des sens perce la triste brume ; 
L’aveugle voit dans l’ombre un monde de clarté. 
Quand l’oeil du corps s’éteint, l’oeil de l’esprit s’allume.

Paris, mai 1842.

ALFRED DE MÜSSE. «KƏDƏR» ŞEİRİNİN İKİ TƏRCÜMƏSİ

alfrred_de musse.jpg

Tristesse

Alfred de Musset (1810-1857)

 

İtirdim gücümü, üzülmüş canam,
Dostları itirdim, getdi şadlığım.
Onunla dühama inam tapdığım,
Qürur hissini də  itirdim tamam.

 

Bir gün Həqiqəti tanıyan andan,
Düşündüm o mənə dost olar əsil;

İçimdə çiyrindim ondan elə bil,

Mən onu anlayan, hiss edən zaman.

 

 

Fəqət Həqiqətdə əbədilik var,

Və ondan yayınıb uzaqlaşanlar,

Nadan yaşayacaq, qalacaq nadan.

 

 

Cavab verməliyik Tanrı deyənə,

Qalır həyatımda bircə bircə şey mənə
O da ki, kədərdir, məni ağladan.

fransızcadan tərcümə

18.05. 2019, Samara

 

                                 Alfred de Müsse

              (1810-1857)

          KƏDƏR  

 

Daha yaşamağa tabım qalmayıb,

Gedib kefli çağım, dostlarım gedib

Getdi, görəndə ki, salmıram saya,

O insan ki, mənə dahi deyirdi.

 

 

Əvvəl Həqiqəti tanıyan zaman,

Düşündüm o mənə əbədi dostdur.

Amma yaxşı duyub anlayan andan,

Həqiqət nədənsə pisimi vurdu.

 

 

Bilin, əbədidir, Həqiqət ancaq.

Nadan kim yaşayacaq, nadan qalacaq,

Kim onun yanından saymayıb ötə.

 

Tanrının kəlamı cavab gözləyir,

İndi mənə qalan həyatda nədir? –

Ağlayıb ötənin yasını tutam.

 

Fransızcadan tərcümə

22.09.2016

Samara

Tristesse

 

J’ai perdu ma force et ma vie, 
Et mes amis et ma gaieté ; 
J’ai perdu jusqu’à la fierté 
Qui faisait croire à mon génie. Читать далее

MİXAİL LERMONTOV. RUS NƏĞMƏSİ

LERMONTOV

РУССКАЯ ПЕСНЯ

 

Enir çəngə-çəngə səmadan ağ qar,

Gözəllər gözəli bəs niyə qorxar

Artırmadan düşməyə

Gedib su daşımağa?

Tabut aparanda keşiş ki, necə

Oxuyar —  oxuyur çöldə eləcə,

         Oynayır boran.
Taxta darvazanın önündə köpək,

Hürür, zəncirini dişə çəkərək,

        Dayanmır bir an.

Nə matəm harayı boranın fəqət,
Köpəyin qüssəli hürüşü nə də,

Qızın gözlərindəki,
Qorxuya səbəb deyil.

Sevgilisi ölüb lap bu yaxında,
Gözünün önünə gələr qardan ağ:

          Gələr və  söylər

Üzünə: “Əhdini pozmusan niyə?”

Və barmağındakı əhd üzüyünə,
              İşarə elər.

1830 ya 1831

Ruscadan tərcümə

17. 05. 2019, Samara

 

РУССКАЯ ПЕСНЯ
Клоками белый снег валится,
Что ж дева красная боится
         С крыльца сойти,
         Воды снести? Читать далее

MİXAİL LERMONTOV ARZU

LERMONTOV

Желанье

 

Zindan qapısını açın taybatay,

Günün işığına gözüm təşnədir.

Yəhərləyin mənə qarayallı at,
Gətirin qaragöz gözəli bir də.

Qoyun mavi çöldə bircə dəfə mən,
Çapım o qarayal atı bircə an;

Qoyun taleyimdən əsirgənilən,

Əzəldən həmişə mənə yad gələn,
Ömrə, azadlığa baxım yaxından.

 

Ağacdan qayrılma bir qayıq verin,
Çürüyüb-dağılan oturacaqlı,
Saçaqlı-süzülmüş və boz yelkəni,

Şiddətli yelləri çox qucaqlayıb.

Çıxaram qoynuna mən dənizlərin,
Qayğısız olaram, həm də ki, təkcə.

Gəzib dolanaram mavi düzləri

Yaxşıca çarpışıb məzələnərəm,
Girdablar coşaraq hədə gəlincə.

 

 

Mənə saray verin göyə ucalan,
Yaşıl bağlar olsun dörd tərəfində.
Kəhrəba bənzərli üzüm hər zaman,
Qoy şirəyə gəlsin tənəklərində.
Şirin şırıltısı fəvvarələrin,

Qoy mərmər salonda nəğmə yaratsın.
Cənnət xəyalıyla xumarkən, məni,

Tozla isladaraq, həm xoş, həm sərin,

Gah yuxuya versin, gah da oyatsın.

1832

Ruscadan tərcümə

16-17. 05. 2019, Samara

 

Желанье

Отворите мне темницу,
Дайте мне сиянье дня,
Черноглазую девицу,
Черногривого коня.

Дайте раз по синю полю
Проскакать на том коне;
Дайте раз на жизнь и волю,
Как на чуждую мне долю,

Посмотреть поближе мне. Читать далее

MİXAİL LERMONTOV.  DUA

LERMONTOV

МОЛИТВА

Ömrümün ağır anı,
Ürəyi sıxanda qəm,

Sehrli bir duanı,
Mən əzbərdən deyirəm.

 

Düşür daş kimi qəlbdən,

Uzaqdır indi şübhə —
İnam, göz yaşı həm də —
Ruh necə yüngülləşir…

 

Sözlərin düzümündə,
Nemət dolu qüvvə var,

Anlaşılmaz, müqəddəs,
Məlahətlidir onlar.

ruscadan tərcümə

15. 05. 2019

Samara

 

        МОЛИТВА

В минуту жизни трудную,
Теснится ль в сердце грусть,
Одну молитву чудную
Твержу я наизусть. Читать далее