Архивы

HERMAN HESSE. “GECƏ KEÇƏNDƏ EVƏ DÖNMƏK…”  

Gecə keçəndə evə dönmək, ah, nə yamandır,

Vurulmuş, rədd edilmiş, öpüşdən yarımayan.

Ağımtıl göy üzündə qüssəli Orion da,
Yerə doğru yönəlib, baxıb görəsən bu an.

Sonra işıqlı evdə yatağına girəsən,

Təklikdən yuxun qaça, aldanışdan eləcə.

Arzular hücum çəkə, min dəfə çevriləsən,

Nə yuxu, nə təsəlli tapasan bütün gecə.

Hədər keçirdiyinnə həyatını yanasan,

Baş vurasan yaddaşın dərin quyularına.

Biləsən bircə şeydən təsəlli tapar insan:

Həyat borcuna əvəz ölüm ixtiyarı var!

1926

almancadan tərcümə

17-18.10. 2021, Samara

=====================

HERMANN HESSE

O so in spaeter Nacht …

O so in spaeter Nacht nach Hause gehn,

Verliebt, verschmaeht, von keinem Kuss beglueckt

Und in die bleichen Himmelsfelder sehn,

Wo der Orion traurig erdwaerts rueckt! Читать далее

HERMAN HESSE. ŞİKAYƏT

Biz Varlıq deyilik. Su xassəliyik

Düşürük şəkildən şəklə, axaraq.

Həm gecə, həm gündüz, yuva ya da ev,

Keçirik, Oluma biz can ataraq.

Surət dəyişərik, nəfəs dərmərik,

Tapmırıq pis-yaxşı ev, vətən hələ,

Həmişə yoldayıq, biz qəriblərik,

Çörək bitirmirik alın təriylə.

Bilmirik fikrində nəyik Tanrının,
Ovcunda gil kimi bizi oynadır.
Səssiz, üzüyumşaq, gülmür, ağlamır —

Bişirib bərkitmir yaradılanı.

Hərdən daş olasan! Donub durasan!

Sonra havalanıb yenə gedəsən.

Bizisə qorxular titrədir hər an,
Yoxdur dincəlməyi yolun deyəsən.

1934

almancadan tərcümə

17.10. 2021, Samara

===================

Hermann Hesse

KLAGE

Uns ist kein Sein vergoennt. Wir sind nur Strom,

Wir fliessen willig allen Formen ein:

Dem Tag, der Nacht, der Hoehle und dem Dom,

Wir gehn hindurch, uns treibt der Durst nach Sein. Читать далее

HERMANN HESSE. QADINA

Eşqə zərrə qədər ləyaqətim yox,
Oduna yanaram, bilmərəm necə.

Mən buluddan qopan ildırım, alov,

Küləyəm, tufanam, nəğməyəm incə.

Çoxdur eşqə, həzzə həvəsim hərçənd,

Çoxdur həvəsimə qurban olan da.

Çox səbəb olmuşam göz yaşına mən,
Sədaqət deyilən şeyə də yadam.

Ulduza sadiqəm mən sinəmdəki,
Düşgünlük yolunu göstərir mənə.

Məşəqqət yaşadır, həzz bitən kimi,
Nəşə əsiriyəm mən ancaq yenə.

Şəhvət əkirəm ki, barından yeyəm,
Sıçovul tutanam, başdan edən də.

Mən sizə vəhşilik dərsi deyərəm,
Ölüm mənə Rəhbər, Tanrıdır həm də.

1919

almancadan tərcümə

16.10. 2021, Samara

Einer Frau

Ich bin keiner, keiner Liebe wert,

Brenne nur dahin und weiss nicht wie,

Bin der Blitz, der aus der Wolke faehrt,

Bin der Wind, der Sturm, die Melodie. Читать далее

HERMAN HESSE. DUA

Tanrı, inamımdan qoy düşüm uzaq,

Sənə yox ancaq!

Dadım acısını yanılmaların

Ağrı-acı dadım yanılmalarda,
Duyum müsibətli nə var dünyada.

Üz versin rüsvaylıq, ayıb sayılan,

Dərddən qaçmağıma kömək eləmə,
Əl-qol açmağıma kömək eləmə!

Ancaq fəlakətim yetişən zaman,

Göstər bir az qabaq,

Səbəbi sənsən,

Oda yaxan sənsən, dərd verən də sən.

Həzzlə qarşılaram məhvimi onda,
Sevinc yaşayaram ölüm anında,
Axı səndə ölə bilərəm ancaq!

may 1921

Almancadan tərcümə

13-14.10. 2021, Samara

GEBET
Lass mich verzweifeln, Gott, an mir, 
Doch nicht an dir! 
Lass mich des Irrens ganzen Jammer schmecken,  Читать далее

HERMAN HESSE. KİTABLAR

Bütün dünyadakı bütün kitablar,

Xoşbəxtlik, əlbəttə, gətirməz sənə.

Ancaq sənə onlar elə sirr açar,
Yol tapa bilərsən özün özünə.

Sənə gərək olan hər şeyi burda

Taparsan: Günəşi, Ulduzu, Ayı.

Çarpışırdın işıq axtarışında,

Öz içində imiş demə mənbəyi.

Kitablar illərlə ələk-vələkdi,

Hikmət təşnəsindən sənin əlində.

Hikmət hər vərəqdən nur saçır indi,
Çünki özünündür, öz içindədir.

aprel 1918

almancadan tərcümə

12-13.10. 2021, Samara

Bücher

Alle Bücher dieser Welt
Bringen dir kein Glück,
Doch sie weisen dich geheim
In dich selbst zurück.

Dort ist alles, was du brauchst,
Sonne, Stern und Mond,
Denn das Licht, danach du frugst,
In dir selber wohnt.

Weisheit, die du lang gesucht
In den Bücherein,
Leuchtet jetzt aus jedem Blatt –
Denn nun ist sie dein.

April 1918 

HERMAN HESSE. RƏNGLƏRİN SEHRİ

Tanrının nəfəsi hopub aləmə,
Yuxarıda Səma, Səmadır altda.

Bir deyil, min deyil işıqda nəğmə,
Rənglər dünyasında Tanrını axtar.

Hər an təzələnmə, dəyişmə hər an,
Ağ qaraya dönər, isti soyuyar.

Həmişə xaotik bu sayrışmadan,
Bir göy qurşağının yaranmağı var.

Məşəqqət nəşəyə min dəfələrlə,
Qəlbdə ömür boyu belə dönəcək.
Tanrı işığının qüdrəti ilə —          

Şərəfləndiririk onu Günəş tək.

1918

almancadan tərcümə

12.10. 2021, Samara

MAGIE DER FARBEN       

Gottes Atem hin und wider,                     

Himmel oben, Himmel unten,                      

Licht singt tausendfache Lieder,               

Gott wird Welt im farbig Bunten. Читать далее

HENRİX HEYNE. XƏBƏRDARLIQ

Bu nə kitablardır nəşr eləyirsən?!

Əziz dost, başını itirmisən sən!

Sən əgər şöhrət və pul istəyirsən,
Belini ikiqat gərək əyəsən.

Məsləhət görməzdim sənə heç zaman,

Belə danışasan sən əhalidən,

Belə danışasan sən ruhanidən,

Bir də ki, iqtidar  adamlarından.

Dostum, təhlükə var sənin işində!
Axı iqtidarın əli uzundur,
Axı ruhaninin dili uzundur

Uzundur qulağı əhalinin də!

almancadan tərcümə
06.08. 2021, Samara

Warnung
Solche Bücher läßt du drucken!
Theurer Freund, du bist verloren!
Willst du Geld und Ehre haben,
Mußt du dich gehörig ducken.

Читать далее

HENRİX HEYNE. «ÜRƏKDƏN BİR QIZI SEVİR BİR OĞLAN…»

Ürəkdən bir qızı sevir bir cavan,

Başqa bir oğlanı o qızsa sevir;

Başqa qızı sevir o başqa oğlan

Elə bu qıza da oğlan evlənir.

Gedir birinci qız, acığa düşüb,

Yolunun üstünə qəfildən çıxan,
Xoşuna birinci gələn kişiyə.

Kişisə, əfsus ki, kasıbmış yaman.

Köhnə əhvalatdır bu danışılan,
Yenə təzə qalır həmişə ancaq.

Kimin ki, haçan ki, gələr başına,
Onun ürəyini parçalayacaq.

almancadan tərcümə

03.08. 2020, Samara

======================

Ein Jüngling liebt ein Mädchen,

Die hat einen andern erwählt;

Der andre liebt eine andre,

Und hat sich mit dieser vermählt.

Читать далее

FRİDRİX ŞİLLER. ÜMİD

Fridrix Şiller. Ümid

(1759-1805)

Nə qədər insanın gözəl gələcək,
Həmişə fikrində, arzusundadır.

Xoşbəxt, qızıl məqsəd təqib edərək,

Qaçır, pusqu qurur  kişi, həm qadın.
Qocalır bu dünya, yenə gəncləşir,

Xoş gün ümidiylə insan əlləşir.

Yolçu ayağına ümid qüvvədir,

Uşağa sevinci bəxş edən mələk.

Sehrli şöləsi gəncə vəd edir,

Ahılla torpağa gömülməyəcək.

Üzülüb tabuta əgər girsə də,
Ümid bayraq taxar tabutun üstə.

Bir səfeh, havalı başda yaranan,

O, boş, aldadıcı xülya deyildir,

Ürəkdə doğulur, hayqırır “varam”:

Ali məqsəd üçün yarandıq, deyir.

Və nə söyləyirsə içindəki səs,

Ümid dolu qəlbi aldada bilməz.

Almancadan tərcümə

01-02. 08. 2021, Samara

========================
Friedrich Schiller

Hoffnung

Es reden und träumen die Menschen viel
Von bessern künftigen Tagen;
Nach einem glücklichen, goldenen Ziel
Sieht man sie rennen und jagen.
Die Welt wird alt und wird wieder jung,
Doch der Mensch hofft immer Verbesserung.

Читать далее

HENRİX HEYNE. «GÖZƏL BALIQÇI QIZ…»

Qayığını sahilə,
Gözəl balıqçı qız, çək,

Ver mənimlə əl-ələ,
Oğrun-oğrun öpüşək.

Başını qoy sinəmə,
Əbəsdir bu qorxmağın.

Hər gün dənizə bəs sən,
Çıxırsan ki arxayın.

Sinəm dənizə bənzər,
Min hala düşməyi var.

Gözəl, nadir incilər,
Onun dibində yatar.

Almancadan tərcümə

30. 07. 2020, Samara

================

Du schönes Fischermädchen,

Treibe den Kahn ans Land;

Komm zu mir und setze dich nieder,

Wir kosen Hand in Hand.

Читать далее