Архивы

GÜLMƏLİ ŞEİRLƏR: ƏNVƏR ƏLİBƏYLİ. «AZƏRBAYCANIM».

Апр1

Ənvər Əlibəylinin sözlərinə Rauf Hacıyevin yazdığı “Azərbaycan” mahnsının ən geci keçən əsrin 60-cı illərinin sonunda ən geci 6o-cı illərin əvvəllərində yarandığını güman edirdim. İnternetdə bu mahnının tarixinə həsr olunmuş videoya baxıb gördüm ki, elədir: mahnı 1962-ci ildə yazılıb. Onu müxtəlif müğənnilər oxuyublar. 1963-cü ildə “Azərbaycanım” Flora Kərimovanın ifasında lentə yazılıb – o vaxt müğənninin yaxşı səsi və … şəvə kimi bığları vardı. Haşiyə çıxaraq deyim ki, bəzən müğənninin bioqrafiyasında bığ mühüm yer tutur. Alim Qasımovun bığlı vaxtları ilə bığsız vaxtlarını müqayisə edin. Bığını qırxdırandan sonra səsinin elə bil ki, yarıdan çoxu getdi. 60-ci illərin çəkilişlərinə baxın –bığlı Floranı sonrakı Flora ilə müqayisə edin…

Mən hələ aşağı siniflərdə olanda bu mahnını nəğmə dərslərində oxuyardıq. Heç bir musiqi təhsili, bəzən heç musiqi eşidimi olmayan müəllim mahnını başlayır, biz də düşürdük onun dalınca.

Al bayraqlı vətənimsən, Azərbaycanım…

Sinifdə yaxşı səsi olan yox idi, mahnının da ritmi ləng idi, bizim ifamızda “Azərbaycanım” mahnısı kasıb yasında yediyi cücənin keyfiyyətindın narazı qalan mollanın oxuduğu Yasinə bənzəyirdi…

Sonralar bu mahnı elə bil təzədən doğuldu, tamamilə yeni ritmlərlə, yeni ruhla səsləndi. Bu möcüzəni Rəşid Behdudov yaratdı. Daha doğrusu, Rəşid Behbudovla onun ansamblının rəhbəri, gözəl musiqiçi, metroda partlayış zamanı həlak olmuş Rafiq Babayev. Dünənəcən elə bil ki, bronxial astmalı kimi nəfəs alan, candərdi sürünən mahnı birdən cins at kimi kişnəyərək şahə qalxdı…

Al bayraqlı  vətənimsən…

Rəşid Behbudov çox mahnıya, o cümlədən xalq mahnılarına yeni həyat verib.

İndi mahnının sözlərinə baxaq.

Qabaqcadan onu deyim ki, Ənvər Əlibəyliyə mənim hörmətim şərtsizdir. Bu kişi həqiqi zabit olub, döyüşçü olub. Mahnının sözlərinin ötəri təhlilində məqsəd nə oxuduğumuza diqqət çəkməkdir. Biz nə yediyimizə fikir veririk? Bəs nə oxuduğumuz barədə niyə düşünməyək? Axı yemək insanı fiziki cəhətdən formalaşdırdığı kimi, bu mətnlər də bizdə zövq ya zövqsüzlük tərbiyə edir.

“Özün kimi vüqarlıdır uca dağların”.

Uca olmayan dağ var? Azərbaycanın dağları çox ucadır? Hansı dağlardan? Himalaydan, Pamirdən?
“Hüsnünə bir yaraşıqdır yaşıl bağların”

“Hüsn” ərəbcə gözəllikdir. “Yaraşıq” da gözəllikdir. Yəni bağlar yaraşığa yaraşıqdır?

Yaşıl bağlar? Bağlar həmişə yaşıl olur? Bəs qışda, bağlar lütlənəndə? Azərbaycan olur çirkin və eybəcər?
“Bizimlə bir başlamışdır gözəl çağların”

Bu misranı başa düşən var? Azərbyacanın gözəl çağları, deyək ki, başlayıb. Haçandan? Bizimlə — yəni kimlə? Bunu azərbaycanlıların Azərbaycana hardansa gəldiklərinə işarə kimi başa düşmək də olar. Yəni gəldik və ağ günə çıxdın…

Hə?

Ermənilərin qulaqlarına qurğuşun…

Ya bolşeviklərin gəlməyinə işarədir?
“El bilir ki, tükənməyən sərvətin vardır”.

El elə Azərbaycan deyil? Yaxşı, deyək ki, nəzərdə tutulan “xalq”dır.

Diqqətlə fikir verin: şair özü də bilmədən əbədi Azərbaycan probleminə işarə edir. Xalq tükənməz sərvətin olduğunu bulir. Bilir! Ancaq bu sərvətin sahibi deyil!

İndi elə deyilmi? Yəni diqqətlə baxanda şairin absurd misrası bu gün üçün aktual həqiqətə çevrilir!

Xalq – ayrı, Azərbaycan ayrı. Xalq bilir ki, Azərbaycanın tükənməz sərvəti var, ancaq bu sərvət ona məxsus deyil, çünki bu dövlətdə o, muzdlu işçidir, qastarbayterdir.
Sinən üstdə ağ pambıqlı göy tarlalardır…

Pambıq qozadan çıxıb açılanda, yəni ağ olanda, tarla göy olmur. Olur… Nə rəngdə deyim… Bizim kənddə toyuqpoxu rəngdə deyərdilər… Bakılı Ənvər Əlibəyli bunu bilməyə bilərdi, gərək soruşaydı…

Buruqlar dənizdə qatar-qatar… Yaxşı ki, Səməd Vurğunun şeirindəki kimi hayqırmırlar…

“Sənə şirin arzum deyim, diləyim deyim…”

Bu da aktualdır. Azərbaycan – arzudur. Feodal əsarətindən azad ölkə…

Bir haşiyə də çıxım. Mən “Azərbaycanım” mahnısını YouTube-da axtaranda Zeynəb Xanlarovanın ifasında “Azərbaycanım” adlı başqa bir mahnı çıxdı. Hansı təntənəli konsertdəsə yazılıb, beş-altı nağara və dümbək Ləzginka döyəcləyir, xalq artisti və deputat Xanlarova atılıb-düşür, oxuyan isə fonoqramdır,

Qaynayır qanım, Azərabcanım…

Ələkbər Tağıyevlə mazaqlaşanda Zeynəb Xanlarovanını qanı çox qaynar olub, düz deyir…Ancaq rəqsi də, oxumağı da, oxuduğu sözlər də o qədər iyrənc idi ki, tapançam yanımda olsaydı, özümü vurardım…

Mirzə Əlil

01. 04. 2025, Samara

P.S. Son cümlədəki “yanımda” sözü artıqdır. Mənim heç vaxt tapançam olmayıb. Samarada tapançası olmayan yeganə azərbaycanlı mənəm. Ancaq Azərbaycan musiqisinə qulaq asan adamın yanında ya belində gərək tapançası, ya da cibində mərgümüş ola. Dözmək olmur, ay müsürmanlar…

M.Ə.

SIXARAQ TOQQANI ÇOXDAN YEMİRƏM, ÇAĞIRAN YOX FƏQƏT İFTARA MƏNİ…

Мар29

Demokratiya üzrə dünyanın ən yaxşı ekspertləri məhərrəmlik ya orucluq vaxtı Azərbaycanda çox yox, bir həftə yaşasalar, yekdil rəy verərlər: Azərbaycanda demokratiya mümkün deyil!

Azərbaycanda demokratik seçkilər keçirilsə, şiə seçicilər Tofiq Yaqubluya yox, Tale Bağırzadəyə səs verəcəklər, halbuki Tale Bağırzadı faşistdir, videolarına baxın, deyir ki, tezliklə “..ağa zühur edəcək, Azərbaycanı ağanın zühuruna hazırlamaq lazımdır…”

Orucluğun sonu yaxınlaşdıqca Facebook-un harasını basırsansa, butılkadan cin çıxan kimi, seyid, məşədi, hacı çıxır. Hansı səhifəni açırsansa, qarşında ifrat stolu açılır. Yehəyedir, bashabasdır. Yeyin, fürsətdir, əti çox yeyin, cənnətdə xurmadan başqa ayrı şey yoxdur, tək xurma yeməklə heç hurilərlə məzələnməyə həvəs olmaz…

İcra başçıları iftar verirlər! Təyinat alıb (yəni pulla alıb) gələn kimi rayonun bütün gəlirli yerlərini nəzarətə götürən, restoranlar, şadlıq evləri tikdirən, örüş, əkin yerlərini zəbt edəb bu oğraşlar iftar verirlər. Yeməklərin ağırlığından qıçları torpağı dələn stolların başına beş-altı şəhid valideynini də yığırlar. Bu oğrş icra başçılarının nə özləri, nə övladları müharibəyə gediblər, örüşlərini, əkin yerlərin zəbt edib ağızlarını bir-iki hektara dirədikləri kəndlilərin uşaqlarını göndəriblər. Xalqın özündən oğurlanan pulla açılan iftara dəvət olunan bədbıxt valideynlər o uşaqların ata-analarıdırlar…

İndiki icra başçıları sovet vaxıtının birinci katibidir. İdarəçilikdə heç nə dəyişməyib, vəzifənin adı dəyişib, yalnız hampazorluq artıb. Sovet vaxtı ağdaşlı ya cəlilabadlı birinci katibdən Moskvaya şikayət yaza bilərdi. İndi dərdini kimə deyəcək? İlham Əliyevə? Vəzifəni elə İlham Əliyev satmayıb?

O vaxtın birinci katibləri “dinin qalıqlarına qarşı” yorulmadan mübarizə aparırdılar, orucluqda, məhərrəmlikdə şənliklər keçirirdilər. 70-ci illərdə dinin qalıqlarına qarşı mübarizənin önündə Heydər Əliyev gedirdi. Bəstəkar Musa Mirzəyev məscidə gedib nəzir verdiyinə görə cəzalandırılmışdı…

Talançı, quldur icra başçılarının haram pulla iftar süfrəsi açmaqlarını qoyaq bir qırağa. Onların hansı işi düzdür ki. Yəni başdan ayağa, rus demişkən, poxun içindədirlər. Bəs bu seyidlər, məşədilər, hacılar? Onların ramazan canfəşanlığı, iftar mərasimləri?

Orucluq nə üçündür? – Bu sualın cavabı yoxdur. Quranda deyilir ki, sizdən əvvəl oruc tutublar, siz də tutun.

Günün işıqlı vaxtında ac qalmaq insanda hansı əxlaqi, mənəvi dəyişikliklər yarada bilər?

Mən allergiyanın şiddətli vaxtı qırxdoqquz saat ac qaldım, özümdə heç bir əxlaqi dəyişiklik hiss etmədim, gördüm ki, əvvəlki kimiyəm, yəni, Hamlet demişkən, dünyaya gəlməsəydim, daha yaxşı olardı…

İslam banilərinin onlara qədər mövcud olmuş bu proseduru məcburiyyət səviyyəsinə qaldırmaqları yaranmaqda olan müsəlman icmasını birləşdirmək zəruriyyətindən doğa bilərdi. Yəni eyni prosedurun, hətta ən primitiv və bəlkə də ziyanlı ola bilən prosedurun eyni vaxtda eyni qaydalarla icrası çox kəsərli və effektiv  təşkilatlatlandırma instrumentidir. Təşkilantlanma isə İslanmın özünün yeni təşükkül tapdığı və İslam ekspansiyasının başlandığı vaxtda çox vacib idi. Quranla, namazla və digər ayrı məcburi ayinlərlə yaranan birlik hərbi yürüşlər üçün vacib olan ruh yaxınlığı yaradırdı.

İndi Azərbaycanda icra başçılarının, oliqarxların, “qanuni oğruların”, lotuların açdığı ifrata süfrələrin başına yığılanlar arasında ruh birliyi varmı? Varsa, bu ruh birliyi onları hansı  əməllərə səsləməlidir?

Məgər ruh birliyi Azərbaycan müsəlmanlarını quldur icra başçılarına qarşı mübarizəyə də olmasa, müqavimətə səsləməli deyil?

Məgər Azərbaycan müsəlmanları ən azı bu Ramazan ayında, iftar süfrəsi başında, İlham Əliyevdən qanunsuz həbslərə son qoymağı tələb etməli deyil?

Məgər Azərbaycan müsəlmanlarının ifrat süfrəsi Kürdəxanada açılmalı deyil? Məgər Azərbaycan müsəlmanları iftardn qabaq Kürdəxanını dağtmasalar da, şərlənib tutulanların, birinci növbədə jurnaliust qızların buraxılmasını tələb etməli deyil?

Əgər Azərbaycan müsəlmanları bunları eləmirsə, orucluq heç bir dini mükəlləfiyyət deyil, pəhriz forması və ifrat adıyla qarınqululuq eləmək üçün fürsətdir.

Məgər şəhid ata-anaları iftar stolunu quldur icra başçısının başına çevirməli deyil?

Əgər Azərbyacan müsəlmanı bütün bunları eləmirsə, onun orucluğu pəhrizin bir formasından başqa bir şey deyil…

O ki qaldı qədim orucluğa, İslamdan əvvəlki orucluğa…Bunu qədim ərəbin gedonizmi, yəni kefsevərliyi ilə bağlamaq da olar. Gündüz ac qalandan sonra şam yeməyinin ləzzəti birə beş artır. Üstəlik qaranlq düşəndın sonra yataq kefinə də icazə verilir…

Və Türkiyədə demokratiyanın məhz Ramazanda can verməyi ifrat dərəcədə simvolikdir….

29. 03. 2025, Samara

P.S. Sözümü samaralı şair Mirzə Təbilin bir beyti ilə bitirirəm.

Sıxaraq toqqanı çoxdan yemirəm,

Çağıran yox niyə iftara məni….

FƏLSƏFƏ «DOXDUR»U ZAUR ƏLİYEV NİYƏ DƏLİXANADA DEYİL?

Мар28

Çexovun “6 №-li hekayəsində” İvan Dmitriçlə həkim Andrey Yefimiç arasında belə bir dialoq baş verir.

“ -…məni nəyə görə burda saxlayırsınız?

— Ona görə ki, siz xəstəsiniz.

— Bəli, xəstəyəm. Ancaq onlarla, yüzlərlə dəli azad gəzirlər, ancaq siz cahilliyiniz üzündən onları sağlamlardan ayıra bilmirsiniz …Siz, feldşer, baxıcı, bütün vu xəstəxana əclafları əxlaqi cəhətdən ölüçüyəgəlməz dərəcədə bizim hər birimizdən aşağısınız, niyə biz bağlanmışıq, siz yox? Hanı məntiq?— Əxlaq məsələsi və məntiqin bu işə dəxli yoxdur. Hər şey təsadüfdən asılıdır. Kimi qapayıblar, o oturur, kimi qapamıyıblarsa, o gəzir, vəssalam. Mənim həkim, sizin ruhi xəstə olmağınızda hem  nə əxlaq var, nə məntiq yalnız təsadüflik”. (sətri tərcümə mənimdir — X.X.)

FB-un lentində (Azərbaycanlıların səhifəsi) nə     qoyulmuş bir posta rast gəldim.

«Tam əminliklə deyirəm və istənilən adama da sübut edərəm ki, Anadoludan tutmuş Çin səddinə qədər bütün mədəniyyət məhz Azərbaycandan yayılıb və bu gün də İrandan tutmuş Turana qədər hər şey bizdən oğurlananlardır. Gürcü və ermənilər də bu coğrafiyaya köçürüləndən sonra ilk işləri bizə aid olanları öyrənmək, istifadə etmək və özününküləşdirmək olub».

Müəllif – fəlsəfə doktoru dosent Zaur Əliyev.

Ağlı başında olan hər kəsə bunu oxuyan kimi aydın olacaq ki, bu adam ya dəlidir ya da özünü dəliliyə qoyub. Bir neçə sual çıxır. 1. əgər doğrudan da dəlidirsə, niyə dəlixanada deyil? 2. Əgər özünü dəliliyə qoyubsa, bunu nə məqsədlə edir? 2. Özünü dəliliyə qoymuş adama kim dosent rütbəsi verib ona tələbə etibar edir?

Mən Tvitterdə farslarla cənub azərbaycanlılarının davasını ara-sıra izləyirəm. Turandan dəm vuran cənublu soydaşlara fars millətçiləri deyirlər: çıxar o Turanndan öz dilinizdə bir kitab, yazı ortaya qoy. Çıxara bilmirsənsə, dilini qoy qarnına. Turanın tüklərə heç bir aidiyyəti yoxdur.

Bu dəli ya da özünü dəliliyə qoymuş fəlsəfə “doxduru” da elə. Kəllə hissəsi ağboranıya oxşayan bu “doxdur” iddia edir ki, gürcülər, ermənilər gəlmədirlər, onlar gələnə qədər biz burda böyük mədəniyyət yaratmışıq, onlar gəlib bizdən hər şeyi oğurlayıblar.

Gürcülərin çoxsəsli xorunu eşitmək kifaytədir ki, bu millətin nə qədər qədim və zəngin olduğunu anlayasan. Gürcü rəqslərinin ilk akkordlarından bilirsən ki, bunlar gürcü rəqsləridir. Bizim rəqslərimizin adlarına baxın: “Şalaxo” (!), “Ləzginka”(!), “Tərəkəmə” (!!!)… Sovet vaxtı “Kolxoz” rəqsi yaranmışdı. Sonra “İrani” (!!!!) çıxdı…

Mən hələ gürcülərin əlifbasını, məbədlərini demirəm….

Erməninn qədimliyini sübutu ən azı onların burnundadır. Azərbaycanlıların ərəbə, afrikalıya, türkmənə oxşayanları var. Erməni isə elə ermənidir…

Erməni arxitekturası var? Əlbəttə, var. Bəs bizim?  İçinə heç vaxt gün işığı düşməyən evlər. üzü qibləyə tikilən evlər? Hökmən üzü qibləyə — çünki ölməkdən başqa əlacımız yoxdur?

İndi işlətdiyimiz əlifba sayca üçüncüdür. Hələ 1929-dan 1940-cı ilə qədər işlənən, ancaq indiklindən fərqlənən latını da saysaq, dördüncü olur. Erməni isə az qala iki min ildir elə bir əlifbanı işlədir…

Mən niyə bu dəliyə ya özünü dəliliyə qoymuş “doxdura” baş qoşuram? Ona görə ki, bu adam dərs deyir, yəni yüzlərlə gəncin ağlını da çaşdırır, əxlaqını da pozur.

Turan-muran isə cəfəngiyatdır. Özünə cidd-cəhdlə saxta tarix yaradan adamlar naqis insanlardır və bu kimi qondarma tarix siyasi rəhbərliyin sanksiyası ilə cəmiyyətə yeridilirsə, bu, o deməkdir ki, millətdə işləmək, böyük mədəniyyətlər səviyyəsində mədəniyyət yaratmaq, müasir cəmiyyət qurmaq niyyəti və qeyrəti yoxdur. Zaman – fərd üçün məhduddur, xalq, millət, ölkə üçün zaman – min illərdir. Bu da bizə şans verir ki, intellektual potensialımızı artıraq, qabaqcılların cərgəsinə girə bilək. Bu isə millətin siyasi, mənəvi azadlığı şəraitində ola bilər. Bizim millət kölə vəziyyətindədir. Ona görə də inkişaf şansı yoxdur – köləlikdən xilas olana qədər. Bizim millət təxminən son səksən il ərzində, yəni Üzeyir Hacıbəyoivdan sonra mədəniyyət sahəsində dəyərli heç nə yaratmayıb. Rəhbərin ağzına baxan, özü də ikiqat əyilib aşağıdan yuxarı baxan millət götlü-başlı bir şey yarada bilməz…

Gürcülərlə, ermənilərlə, xüsusən farslarla qədimlik davası bütün mədəni, elmli dünyanı bizə güldürər. Çünki mədəni, elmli dünya ermənilərin, gürcülərin, xüsusən farsların kim olduğunu yaxşı bilirlər. Azərbaycanlıların kim olduğunu isə… pardon, bilmirlər. Uzağı onu bilirlər ki, nefti, qazı olan Azərbaycan adlı bir ölkə var və onu atasından miras alan İlham Əliyev kolxoz kimi idarə edir…

Fəlsəfə “doxdur”u Zaur Əliyev barəsində isə təfbir görmək zəruridir. Bilmirəm, Salyanın Şorsulu kəndindəki  dəlix… xəstəxana indiəycən işləyir ya yox…

 

  1. 03. 2025 Samara

CANGÜDƏN ƏLİ KƏRİMLİNİN NƏYİNƏ LAZIMDIR?

Мар26

Qoqolun “İvan İvanoviçlə İvan Nikiforoviçin neçə küsüşdükləri haqqında hekayət” əsərində Mirqorodun nəcib zadəganlarından biri İvan İvanoviçin gözü qonşusu və dostu və özü kimi Mirqorodun nəcib zadəganlarından olan İvan Nikiforoviçin tüfənginə düşür. İvan Nikiforoviç dostunun iddiasını qətiyyətlə rədd edib deyir ki, tüfəngi nə dəyişər, nə də pulla satar, çünki silah onun özünə lazımdır. İvan İvanoviç soruşanda ki, silah sənin nəyinə lazımdır, İvan Nikiforoviç deyir: “ Necə nəyimə? Birdən evə quldurlar basqın elədilər…”

Maraqlı bir şey deyim: həllə uşaqlıqda azərbaycanca oxuduğum bu əsər tez-tez yadıma düşr, ancaq daha maraqlısə odur ki, bu əsəri yadıma salan Rusiyada baş verən hadisələr ya gördüyüm adamlar yox, Azərbaycan həyatından gələn xəbərlərdir. Elə bil ki, yalnız Conaan Svift, Frans Kafka, Corc Oruell, Saltıkov-Şedrin yox, Nikolay Qoqol da əsərlərini Azərbaycan həyatından yazıblar, Azərbaycan adamını təsvir ediblər…

Az qala hər həftə də olmasa, hər ay xəbər gəlir ki, Əli Kərimlinin cangüdənini tutublar. Və Əli Kərimlidən soruşmaq istəyirəm: cangüdən sənin nəyinə lazımdır?

Məlumdur ki, Əli Kərimlinin pasportu yoxdur, əslində pasportu var, ancaq İlham Əliyev qanunsuz olaraq  müsadirə eləyib qoyub seyfə. Yəni Əli Kərimli uzağa gedə bilmir, ancaq yaxın yerə: dəlləyə, hamama, bazara. Hərdən məhkəmənin qabağına gəlib tutulanlara xeyir-dua verir, bəy tərifi kimi bir nitq söyləyib qaıyıdır evinə.

Soruşuram: cangüdən Əli Kərimlinin nəyinə lazımdır? Tutdurmağa?

Əli Kərimlini İlham Əliyev vurdurmaq istəsə, o cangündəndən on beşi-iyirmisi də olsa, vurdurar. Tutmaq istəsə, tutar və Tofiq Yaqubludan da iki dəfə çox, yəni on səkkiz il iş verər. Cangüdən İlham Əliyevə neyləyəcək? İlham Əliyev kişi adamdır və arvadından başqa heç kimdən qorxmur…

Yəni Əli Kərimlinin “ictimai əsaslarla” cangüdən saxlamağının rasional izahı birvariantlıdır: vaxtaşırı bazburutlu bir kişini tutdurmaq.

A kişi (Əli Kərimiliyə kişi deyirəm), bəsdir bu xalqı tutdurduğun, birdəfəlik elan elə ki, sənin cangüdənin-zadın yoxdur, küçəyə çıxanda da yaxınına adam qoyma, get dəlləyə, get hamama, bazara, get məhkəmənin qabağında bəy tərifi elə. Sənə Mirzə Əlil olaraq zəmanət verirəm ki, dəllək qırxanları çıxmaqla, başından bir tük də əskik olmayacaq.

Lap deyək ki, olacaq. Bu yaşda canımızdan niyə qorxuruq ki, onu güdməyə adam tutaq?

Bilirəm ki, Əli Kərimli Mirzə Əlil-zad tanımır, yenə bu-gün sabah eşidəcəyəm ki, əbədi sədrin daha bir cangüdəni tutulub…

Daha deməyə sözüm yoxdur, ona görə Qoqolun məşhur əsərinin son cümləsini sitat gətirirəm: “Скучно на этом свете, господа!”

Mirzə ƏLİL

26. 03. 2025, Samara

NİKOL PAŞİNYAN: «GÜRCÜSTANDAN ALTI TOP BURAXMAQLA AZƏRBAYCNIN DAHA BİR ŞƏRTİNİ YERİNƏ YETİRDİK»

Мар24

Tiflisdə Gürcüstanının və Erməninstanın milli yığmaları arasında rəsmi görüş  6:1 hesabı ilə gürcü futbolçularının xeyrinə bitdikdən sonra Ermənistanın baş naziri Nikol Paşinyan jurnalistlərin qarşısında çıxış edərək demişdir:

— Biz oyunun nəticəsindən hədsiz dərəcədə razıyıq. Biz bu oyunu gürcü qardaşlarımıza 6:1 hesabı ilə uduzmaqla Azərbaycan prezidenti İlham Əliyevin daha bir şərtini yerinə yetirdik. İlham Əliyeviç bizdən tələb etmişdi ki, sülh müqaviləsinin bağlanması üçün biz gərək biz də Azərbaycan komandası kimi uduzaq və üstəlik iki dəfə çox buraxaq. Biz bu gün buna gürcü qardaşlarımızın köməyi ilə nail olduq. Bu məğlubiyyət bizi sülh müqaviləsinə daha da yaxınlaşdırdı. Bizim futbolçularımız sülh naminə bundan sonra da Azərbaycanın tələbi ilə istənilən hesabla uduzmağa hazırdırlar.

Gürcüstanın baş naziri deyib ki, Ermənistan üzərində bu qələbədən sonra Əliyev qazı və nefti gürcülərə pulsuz verəcəK,

Mİrzə ƏLİL

24. 03. 2025, Samara

ПРАЗДНИЧНОЕ ПОСВЯЩЕНИЕ ДОРОГОМУ СООТЕЧЕСТВЕННИКУ НУРМАГОМЕДУ АЛЕСКЕРОВУ

Мар16

Əziz Nurməhəmməd!

Bilirəm ki, mənim bir felyotonum sənin çox xoşuna gəlir və görüşərndə onu mənə xatırladırsan da. İstədim Novruz münasibətilə sənin üçün xüsusi bir felyeton yazam. Sənin on il ərzində unutmadığın felyeton rus dilində yazılmışdı. Ona görə bunu da rusca yazıram.
Bayramın mübarək!

Xeyrulla.

16. 03. 2025, Samara

После пожара, превратившего мое жилище в пепелище, со мной стало просисходить удивительные вещи. Соотечественники окружили меня такой заботой, которую прежде никто не оказывал. Ширван Керимов мало того что меная одел и обул во все новое, да еще подарил собственный ремень из чистой кожи! В силу естественного развития тела господина Керимова, данный ремень из чистой кожи был не в состоянии обхватить его талию, поэтому он решил его уступить новоявленному погорельцу… Правда, теперь Ширван муаллим интенсивно худеет, при уменьшенном размере талии он может свой ремень обратно попросить… Надеюсь, что не попросит. Если попросит, скажу, что мыши погрызли…

Да разве только гардероб? Магамед привез кучу вещей, назначение некоторых из них до сих пор не понял. Два чайника купил. Один большой, литров на пять или шесть. С трудом поднимаю. И заварочный. Он особенный. Он с мензуркой, на нем отмечены объемы от ста до 750 мл. Этот чайник как бы двойного назначения. Из него удобно пить вино, водку. Для алкоголиков он особенно подходит. Чтобы меру знал. Магамед знает, что я не пью. Знает, но не уверен. Я сам не уверен, что однажды не запюсь. Если не от радости, то от горя… Для меня вопрос не стоит по-шекпировски: пить или не пить. «На что пить?!» – вот вопрос, который для меня нерешаем, на сколько бы актов не продлилась моя трагедия…

Еще Магамед привозил деревенских кур. Две штуки. Штуки, надо сказать, были довольно большие. Одну я примерно месяц ел. Вторую сразу закопал во дворе дома, где  после пожара живу. В квартире есть большой холодильник, но он был забит, так сказать, гуманитарными продуктами, поэтому второй курице места не нашлось. Я вдруг вспомнил нашего замечательного пса Алабаша из далекого детства. Алабаш, когда у него имелось много еды, часть закапывал. Я решил последовать его примеру. Нашел место и закопал вторую курицу. Но совершил оплошность: место не отметил! Алабаш ведь ничего не отмечал. Закапывает, потом, когда есть захотелось, выкапывает. Одно не учел: я ведь не собака, у меня нет собачего нюха! Короче говоря, когда первую курицу доел и решил дастать вторую, оказалось, что точно не помню, где именно я ее закопал….

Мне Магамед еще  привозил дыню. Большую. Килограм на двадцать, никак не меньше. Но ничего откладывать я не стал. Мало ли что может случиться. Например, опять пожар…

После дыни Магамеда не видел. Прошло много времени, уже полгода, даже звонков от него не было. Все думал: на что Магамед мог обидеться? Может, за кур надо платить? Или за дыню? Хотелось позвонить и спросить. Не решался. Недавно все понял. Понял, когда Трамп с Зеленским поссорился. Американское чмо обиделось на Зеленского за то, что якобы тот не поблагодарил Америку за оказанную Украине помощь. И тут же телеканал CNN подсчитал, что Зелениский поблагодарил Америку аж 92 раза!

И я стал думать, что, наверное, Магомед обижен на меня, полагая, что я его не благодарю….

Благодарил, благодарю и буду благодарить, дорогой Магомед! Какие 92 раза! Я уже поблагодарил тебя, думаю, 9 200 раз и даже больше! До недавнего времени я четыре разв в день чай пил. И каждый раз за каждый стакан благодарил тебя по десять-пятнадцать раз. Теперь чай пью два раза. Но количество благодарностей вовсе не уменьшилось. Теперь за каждый глоток отдельно благодарю. Сам приблизительно можешь сосчитать, сколько благодарностей за каждый стакан получается…

Я вообще человек благодарный и даже лагодарственный. Недавно меня навестил наш дорогой соотественник Ровшан Кулиев. С гостинцами. Привез, можно сказать, целую фуру. Соседи по дому аж возмущаться начали, когда мы выгружали, подумав, что я магазин открываю. С трудом их убедил, что все эти продукты — гостинцы, кушать их буду сам, никакого магазина. Я Ровшану говорю: Ровшан, я тебе благодарен и буду благодарить, пока все это буду поедать и даже после. Ровшан мне в ответ говорит: Муаллим, лучше ты свои благодарности записывай и по Вотсапу присылай мне,  в таком случае ты не будешь забывать благодарить, а мне будет приятно…

Дорогой Магомед! Пожар, стихийное бедствие и подобные несчастья как бы имеют и положительные стороны. Взять хоть меня. Полностью обновлен гардероб. И ремень из чистой кожи. Есть и второй ремень. Его подарил Сеид Джамал. Тоже говорил, что из чистой кожи. Надо специалисту показать, мало ли что… Так вот, всех этих вещей я бы не имел, если не пожар… С другой стороны, ничего хорошего нет…В русской литературе про погорельцев много написано. Дома были деревянные. Если в одной хате случался пожар, горела вся деревня. И не было несчастнее людей, чем погорельцы. Ходили, побирались… Христа ради… Поэтому следите за проводами. Даже если они новые. Днем по очереди следите. Ночью тоже карульте. Спать, как говорил классик, мы успеем там, где всем суждено быть рано или поздно…

С наступающим праздником! Спасибо за все хорошее!

16. 03. 2025, Самара

MEDISON SKVER QARDENDƏ SENSASİYA: RİNQDƏ İLHAM ƏLİYEV VƏ TOFİQ YAQUBLU!

Мар16

Bu gün ABŞ-ın 4-cü prezidenti Ceyms Medisonun doğum günüdür. Cənab Medison ABŞ konstitusiyasının əsas müəlliflərindən biridir. Hüquqlar haqqında Bill də Medison tərəfindən hazırlanııb Konstitusiyaya salınmışdlr. Bill of Rights ABŞ Konstitusiyasına birinci on əlavənin qeyrr-rəsmi adıdır, bu əlavələr vətəndaşın əsas hüquq və azadlıqlarını təsbit edərək, onların realizasiya mexanizmini təmin edir.

Öz-özümə fikirləşirəm: azərbaycanlı prezident və ya Azərbaycan prezidenti belə bir Bill yazardımı?

Yox yazmazdı. Azərbaycan prezidentinin və ya azərbaycanlı prezidentin əgər Medison kimi təhsili, yazı qabiliyyəti olsaydı, yalnız insanları ən ibtidai hüquqlardan mərhum edən qanunlar yazardı. Digər tərəfdən, Azərbaycan kimi dövlətdə Konstitusiyanın varlığı ilə yoxluğunun, onda nə yazıldığının heç bir əhəmiyyəti yoxdur. Azərbaycan Konstitusiya əsasında yox, yumruqla idarə olunur.

Medisonun doğum günü Medison Skver Qardeni də yadıma saldı. Nyu Yorkdakı bu idman kompleksi Ceyms Medisonun şərəfinə adlandırılmışdır. Bir anlığa təsəvvür etdim ki, burda Əliyevlə Paşinyan arasında əlbəyaxa döyüş keçirilir. Axı Əliyev Paşinyanı təkbətəkə çağırır. Belə bir döyüş üçün Medison Skver Qardendən yaxşı və hörmətli yer yoxdur. 18 200 bilet bir neçə dəqiqəyə satılar, sonra hərəsi əldən bir neçə milyon dollara alınardı…Adətən NyuYorkdakı yarışlar Bakı vaxtilə sübh vaxtına düşür. Gözəl. İndi orucluqdur, azərbaycanlılar obaşdana durub süfrəni elə televizorun qabağında açardılar və ilk dəfə sevimli prezidentin dəmir yumruğunun onların başına yox, erməni rəhbərinin ənginə dəydiyinin şahidi olardılar…

Təəssüf ki, belə bir döyüş çətin baş tuta. Çünki Paşinyanla Əliyevin çəkiləri arasında xeyli fərq var. Ancaq İlham Əliyevi Medison Skver Qardendə görmək gözəl olardı. Mənə elə gəlir ki, Azərbaycan prezidenti üçün Paşinyandan daha münasib bir rəqib var. Bu rəqib Tofiq Yaqubludur. Bəli, Tofiq Yaqublu! Boyları da, çəkiləri də, yaşları da uyğundur. Bu Tofiq Yaqublu ilə haçanacaq siçan-pişik oynanılacaq? Bu Tofiq Yaqublu ölkə büdcəsinə çox baha başa gəlir. Dönə-dönə həbs, dönə-dönə uzun sürən ağır məhkəmələr… Bir yandan da dünya ictimaiyyəti qarışır… Bu işi bir dəfəyə həll eləmək olardı. Yəni İlham Əliyev Tofiq Yaqublunu çağırır döyüşə. Beynəlxalq hakimlər kollegiyası yaradılır. Şərtləşdirilir ki, döyüşdən ən azı bir həftə qabaq ya Tofiq Yaqublu  İlham Əliyev kimi yeyib-içəcək, ya da İlham Əliyev bir həftə türməyə girib oranın horrasını yeyəcək. Sonra BMT-nin təyyarəsində Nyu Yorka uçub orda döyüş keçirəcəklər. Qalib gələn olur prezident…

İndi mən üzümü tuturam İlham Əliyev tərəfə və deyirəm: ay rəhmətliyin oğlu, nə yumruğunu öyürsən? Üç yüz mün polis, otuz min müstəntiq, üç min hakim Tofiq Yaqublunu tutur, sən də vurursan. Vallah, bu heç kişilikdən deyil. Vallah, ayıbdır. Ədavətin var – çıx təkbətək. Yumruğun dəmirdir? Çox yaxşı. Göstər görək necə dəmirdir. Yoxsa xalqı salırsan polis dəyənəyinin altına, deyirsən məndən başqa Azərbaycanda kişi yoxdur…

Hamını, xüsusən Azərbaycanda hüququ tapdananları ABŞ-ın dörüncü prezidenti Medisonun doğum günü münasibətilə təbrik edirəm. Bütün diktatorlara, uzurpatorlara, müstəbidlərə arzu edirəm ki, özlərini ələ alsınlar. Kişiliklərini idman meydanlarında, məsələn, Medison Skver Qardendə göstərsinlər. Əgər günlərin birində Haaqaya getmək istəmirlərsə…

Mirzə ƏLİL

16. 03.2025, Samara

AZƏRBAYCAN FAHİŞƏLƏRİ RUS DİLİNƏ KEÇİBLƏR. ERMƏNİ DRAMINA DA VERİRLƏR..

Мар12

Tofiq Yaqublu haqqında İlham Əliyevin çıxardığı hökmlə bağlı sosial şəbəkələrdə gedən yazıların altındakı sifarişli rəylər Azərbaycan xalqının, Azərbaycan dövlətinin, Azərbaycan cəmiyyətinin çox ciddi deqradasiya yaşadıını göstərir. Minlərlə gənc qadın, kişi hökumət məmurları tərəfindən ya adminstrativ təzyiqlə, ya pulla qanunsuz hökmü tərifləməyə, onsuz da dönə-dönə şərlənmiş, həbslərə məruz qalmış Tofiq Yaqubluya şər yağdırmağa məcbur edilirlər. Əslində bu, fahişəlik fəaliyyətidir və hətta fahişəlik fəaliyyətindən də qat-qat pisdir. Fahişə öz bədənini satır, Azərbaycanın şəbəkə fahişələri isə hökumətin əlində rejim əleyhdarlarını, tənqidçilərini əzmək və əslində məhv etmək üçün alət və vasitədir. Azərbycan, niyə açıq deməyək, çox təhlükəli bir yerə çevrilib, həyatını, işini, mlakını qorumaq üçün ya gərək ləyaqytini itirəsən ya da azadlığını.

Dünya ədəbiyyatında, kinosunda müsbət fahişə surətləri nə qədərdir! Mopassanın “Mademuazel Fifi” hekayəsini oxuyun! Fransa haqqında təhqirli danışan işğalçı alman zabitini bıçaqlayır! Bizim şəbəkə fahişələrindən yaxşı nə çıxar, özlərinin əqidəsizlikləri bir yana, onlar namuslu vətəndaşları ləkələyir, onların fiziki məhvində iştirak edirlər.

Şər kampaniyasında iştirak edən şəbəkə fahişələri kimdirlər? Onlar hansı ailələrdə doğulub-böyüyüblər, onlar haçan pozulublar və bu pozğun, şərəfsiz həyatla necə barışıb yaşaya bilirlər? Onların yaxınları içindэ abırlısı yoxdurmu? Niyə onların üzünə tüpürülmür?

Bilirəm, dünyada zülm ocağına çevrilmiş dövlətlər çoxdur. Ancaq bəlkə də vətənim olduğuna görə mənə elə gəlir ki, Azərbaycandakı rəzillik dözülməzdir. Əslində иu rəzillik indi yaranmayıb. Mən on illərlə bundan qabaq əvvəl texnikumda, sonra universitetdə oxumuşam, müıkkim işləmişəm. Həmişə hər cür alçaqlığa, yaltaqlığa, şərəfsizliyə hazır adamlar görmüşəm. “İşinin xatirinə… işinin xatirinə…” Qısqanclıqdan, yəni “namus üstündə” bıçaq vuran, baş kəsən soydaşlarımın “şücaəti” məndə heç vaxt hörmət doğurmayıb. Həmin “şücaətli” kişilər məmur qabağında, rəis qabağında ikiqat olurlar. Baxın, Salyan bir vaxt qoçuları ilə tanınıb. Doğrudan da bıçaq vuran kişilər olublar. Ancaq elə həmin kişilərin vaxtında da, sonra da, indi də, raykom katibləri, icra başçıları salyanlıları miniblər, arvadbazlıq da eləyiblər. Bir hampazor başçıya indiyəcən Salyanda bir şillə vurulub? Fəzail Ağamalının, indi də qızının Salyanda deputatlığı Salyanın mərkəzində fahişəxana açmaq kimidir. Kim bu fahişəxanaya bir daş ata bilir? Şortu Tənzilə Rüstəmxanlıya Neftçalada kim güldən ağır söz deyir? Götünü yalayırlar…

Bu necə yaşamaqdır? Allah kəssin!

Bu gün qəribə bir şey gördüm. Tofiq Yaqubluya qarşı “trol” terroruna qatılan şəbəkə fahişələri rus dilinə keçiblər! Bəli, bəli, bizim fahişələr rus dilində yazırlar. Doğrudur, ruscanı Çexovun personajı kimi bilirlər, yəni üç hərfdən ibarət sözdə dörd səhv buraxırlar. Ancaq yazırlar. Niyə?

Bəlkə Azərbaycanın şəbəkə fahişələri Rusiyanın yurisdiksiyası altına keçiblər? Yəni şəxsən Putinin altına yox, yurisdiksiyanın. Elə isə niyə bu iş hazırlıqlı fahişələrə tapşırılmır? “Böyük və qüdrətli” rus dili ilə bu qədər  kobud rəftar Putinin xoşuna gəlməyə də bilər və onda qoşun göndərib şəbəkə fahişələrinin də, onların sutenyorlarının da götünü dağıdar..

Bəlkə Azərbaycan fahişələri Ruisyada müştəri axtarırlar? Belə çıxır ki, rus rubluna da verməyə hazırdırlar.

Bəs belorus rubluna?

Bəs qazax tengesinə?

Bəs türkmən manatına?

Bəs erməni dramına?

Mənə elə gəlir ki, Tofiq Yaqublunu daşa basan bu fahişələr, kişili-arvadlı, erməni dramına da məmnuniyyətlə verərlər.

Ən dəhşətli olan nədir? Ən dəhşətli odur ki, on minlərlə fəhlə-kəndli balası bu ölkə uğrunda həyatlarını itirib. İndi ölkə böyük bir yavaxanaya çevrilib. Niyə o gənclər ölürdülər? Torpaq azad oldu? Bəs insan?

Saakaşviliyə də Tofiq Yaqublu qədər iş kəsildi. Saakaşvili prezident olanda demişdi: ölkədə ona görə rüşvətxorluq yoxdur ki, mən özüm rüşvət almıram.

Azərbaycanını qadınlarını və kişilərini kütləvi şıkildə mnıvi şəbəkə fahişəliyinə cəlb edirlərlərsə, bu, “yuxarının” əxlaq standartıdır.

Yəni əxlaqsızlıq standartıdır…

 

12. 03. 2025, Samara

«ŞAH DEDİ AĞLAYIRAM…» VƏ YA PREZİDENT ÜÇÜN PORTRET SİFARİŞİ

Фев21

“Şah dedi ağlayıram, bəs ki, üzüm çirkindir,

İldə bir görsəm əgər ayinədə surətimi.

Ona ərz etdi vəziri: səni hər gün görürəm,
Nə qədər ağlayıram, indi düşün halətimi!”

Sabirin bu dördlüyündə şah deyir ki, ildə bir dəfə üzünü güzgüdə görsə, onu ağlamaq tutur. Vəziri deyir ki, mən səni hər gün görürəm, indi nə qədər ağladığımı özün təsəvvür elə…

Sabirin bu şeirindən bilmək olmur ki, şah anadangəlmə çirkin olub, yoxsa qocaldıqca eybəcərləşib. Şahın qoca olduğu ehtimalı ağlabatandır, çünki şahlıq ömürlük olur, eləsi uşaq vaxtında taxta oturur, ölənəcən və ya zorla devrilməyənəcən daha o taxtdan durmur. İnsan da, məlumdur ki, qocaldıqca eybəcərləşir. Yaxşısı budur ki, heç güzgüyə baxmayasan. Mən neçə ildir baxmıram. Axırıncı dəfə baxanda gödüm ki, güzgüdəki əksim mənim ağzımı əyir. Fikirləşdim ki, məni bəlkə qara basır. Həkimə getdim. Həkim məni başa saldı ki, ağız əyən əksim deyil, ağzım özü əyilib. Yəqin ki, qocalıqdan…

O vaxtdan adam içinə çıxmıram. Dost-tanış da məndən qaçır. Qabaqlar tez-tez “Mirzə, gedək Volqa qırağında gəzə-gəzə söhbət edək” deyənləri çoxdan görmürəm.

Mən qocalıb eybəcərləşdiyimə çox da məyus deyiləm. Çünki cavanlıqda da elə baxımlı olmamışam. Yəni bir şey itirməmişəm. Ancaq cavanlıqda gözəl olub qocaldıqca eybəcərləşən insanlar da çoxdur. Məsələn, götürək elə bizim əlahəzrət prezidentimiz İlham Əliyevi. Cavanlıq şəkillərinə baxırsan – tavtalogiya olmasın – şəkil kimi oğlandır. Düzdür, Alen Delon kimi gözəl, Hemfri Boqart kimi impozant deyil, ancaq qəşəng oğlandır. İndi baxırsan, az qalırsan başına ikiəlli qapaz salasan. Yəni mən öz başımı nəzərdə tuturam. Yəni başına qapaz salıb demək istəyirsən ki, hanı o gözəllik, yəni Əliağa Vahid demişkən, hanı o hüsn, o camal. Hanı o şanə. Şanə  — yəni daraq. Zülf, yəni saç gedəndən sonra, əlbəttə, şanə də gedəcək… Vahid deyirdi: “Zülfün tökülmək adətidir, şanə neyləsin…”

İlham Əliyevin surətindəki neqativ dəyişikliklər məni, Səməd Vurğun demişkən, dərin fikirlərə qərq edir. Bu dəyişiklikləri təkcə qocalıqla izah etmək olmaz. Əlahəzrət o qədər də qoca deyil. Əsində heç qoca deyil. Yaxşı, deyək ki, qocalıqdandır. Bəs üzdəki simmetriyanın pozulmasını necə izah edəsən? Əlahəzrətin üzünün sağ tərəfi sol tərəfindən xeyli fərqlənir, elə bil ki, ayrı adamındır ya da əlahəzrət ordunda tennis topu tutub. Vallah, ağlamalıdır…

Bəlkə deyilənlər doğrudur? Bəlkə insanın yol verdiyi ədalətsizliklər, törətdiyi günahlar onun üzündə öz əksini tapır? Mən əlahəzrətin nə günahlar törətdiyini bilmirəm, ancaq üzündəki neqativ dəyişiklikləri görəndə bilirsən ki, törədib.

Azərbaycanda “Dorian Qrey” romanını oxumayan tapılmaz. Rəssam Bazil Holvard Dorian Qreyin portretini yaratmışdı və, ayıb olmasın, əxlaqsız həyat sürən Dorianın pütün pozğunluqları onun öz üzündə yox, portretdə əksini tapırdı. İndi deyirəm ki, Azərbaycanda Bazil Holvard kimi bir rəssam ola, əlahəzrət prezidentimizin elə bir portretini yarada. Və əlahəzrət bu ölkəyə və onun əhalisinə nə zülmlər eləsə, nəticəsi onun üzündə yox, şəklində əks olunsun…

Bilmirəm, belə bir rəssam tapılarmı. Ancaq bu barədə ciddi düşünmək lazımdır. Çünki əlahəzrət şahdan fərqli olaraq, özünü güzgüdə ildə bir dəfə yox, gündə yüz dəfə görür. Əlahəzrət səhərdən axşamacan özünü ekranda da görür. Və surətini görəndə… Yox, əlahəzrət o məcnunlardan, yəni Sabir təsvir edən şahlardan deyil. Əlahəzrət surətini görəndə ağlamır. Əlahəzrət surətini görəndə ağladır, mələdir. Əlahəzrət istəyir ki, ölkədə düz-əməlli adam qalmasın, hamının ağzı-burnu əyilsin, hamının əqidəsi də əyilib korlansın… Baxır, məsələn, Tofiq Yaqubluya, görür Tofiq Yaqublu ağzı-burnu yerində, qəddi düppədüz, cin vurur beyninə…

Mən də olsam, cinlənərəm…

Gündə ən azı beş ya altı dəfə dua eləyirəm ki, bizim əlahəzrətə gələnlər Makrona gəlsin. Emmanueli deyirəm. Ancaq gəlmir. Baxıram Emmanuelə, görürəm ağız-burun yerində, özü də konfet kimidir. Yanıb-tökülürəm…

Sözümün sonunda əlahəzrət prezidentə təklifimi bildirmək istəyirəm. Ya o Bazil Holvard kimi rəssam tapıb sehrli portret çəkdirsin, ya da insanlara elədiyi zülmü dayandırsın, türmələrin qapısını açıb günahsız insanları buraxsın, özü də qabaqlarındda diz çöküb üzrxahlıq eləsin. Əminəm ki, elə həmin dəqiqə əlahəzrət on səkkiz yaşlı gözəl bir gəncə çevriləcək…

Mirzə ƏLİL

21. 02. 2025, Samara

HİNDİSTANLI VASİF SADIQLIYA: BƏLİ, BİZ İNƏYƏ SİTAYİŞ EDİRİK, BƏS SƏN NİYƏ EŞŞƏKLƏ SEVİŞİRSƏN?

Фев17

Professor Vasif Sadıqlı Facebook  səfifəsinə inəyin boynunu qucaqlamış bir hindistanlının şəklini təhqiramiz bir yazı ilə öz Facebook səhifəsinə qoyub. Professor (!) inəyə sitayiş edən hindistanlıları “şoğərib” adlandırır.

Yəqin ki, Hindistanda professor Vasif Sadıqlını tanımırlar və onun Facebook səhifəsini izləmirlər. İzləsəydilər, yazardılar ki, cənab Sadıqlı, bəli, biz inəyi müqəddəs heyvan sayırıq, bəs sən niyə eşşəklə sevişirsən? Biz də sənin Qazaxda eşşəklə sevişdiyini eşidib biləndə məəttəl qalırıq, çünki bizdə belə eşşəkliyi heç kim eləmir.

Hindistanlı deyərdi ki, bəli, biz inəyə pərəstiş edirik. Bəs siz niyə polis dəyənəyinə sitayiş edirsiniz? Niyə millətiniz polis dəyənəyinin altında nəinki diz çökür, hətta ilan kimi qıvrılır da?

Hindistanlı deyər ki, bəli, biz inəyin müqəddəs heyvan olduğuna inanırıq, bu məgər sizin cənnətə, öləndən sonra xurma ağacının altında hurilərlə mazaqlaşmağa inanmağınızdan pisdir?

Hindistanlı deyərdi ki, inəyə pərstiş edən xalq dünyanın ən böyük demokratiyasını yaradıb, yetmiş beş ildir ki, öz deputatlarını, hökumətini özü seçir, vaxtaşırı səs verib təzələyir. Sən axırıncı dəfə haçan azad səs vermisən ay qod…? Heç ömründə azad səs vermisənmi?

Hindistanlı deyərdi ki, mənim inəyə sitayiş edən xalqım möhtəşəm sivilizasiya yaradıb, Gilqameşdən tutmuş Taqoracan zəngin ədəbiyyat, musiqi, kinematoqraf, arxitektura yaradıb, atom bombası yaradıb, kosmosu fəth edir. Sənin inəyi müqəddəs saymayan, onu yeyən xalqın nə yaradıb?

Hindistanlı deyərdi ki, mənim inəyi müqəddəs sayan xalqım suveren və azaddır, sənin isə sərhədlərin də türmə kimi bağlanıb, eşşəyinin boynunu qucaqlayıb oturmusan….

Hindistanlı deyərdi ki, bəli, biz inəyi müqəddəs sayırıq, ancaq siz kimi gənc qızları zindana salıb eşşəkləri əzizləmirik.

Hindistanlı deyərdi ki, sənə professor adını kim verib? Bəlkə sənin kimi eşşəksevənlər?

Çox yaxşı ki, hindistanlıların professor Vasif Sadiqlidən xəbərləri yoxdur. Biabır olardıq…

Mirzə ƏLİL

17.02. 2025, Samara