Архивы

FYODOR TYÜTÇEV. “BİZİ ÖYRƏTSƏ DƏ HƏYAT NƏ QƏDƏR…”

Сен14

TYÜTÇEV

Bizi öyrətsə də həyat nə qədər,

Ürək möcüzəyə inanır yenə.

Qüvvə var  — əbədi tükənməyəndir,

Bir də gözəllik var – solub getməyən.

 

 

 

Elə çiçəklər var, yerdə bitməyən,
Onlar solan deyil yerdəkilər tək,

Günorta yanğısı od da çilyə,

Şeh quruyan deyil ləçəklərində.

 

 

Bu inam heç zaman aldadan deyil,

Yalnız onu yeyib dolanan kəsi.

Çiçəklənənlərin solmaz hər biri,
Hamısı ötüşməz, nə baş veribsə!

 

 

Əziz nemətini bu inamınsa,
Yalnız o insanlar dada bilərlər,

Ciddi fitnələrə kim dayanıbsa,
Sevgi ağrısına dözübsə əgər.

 

 

Əziz nemətini bu inamınsa,
Yalnız o insanlar dada bilərlər,

Ciddi fitnələrə kim dayanıbsa,
Sevgi ağrısına dözübsə əgər.

 

 

 

Kim özü həyatda min əzab çəkib,
Sağaldıb özgənin yaralarını.

Can əsirgəməyib dost yolunda kim,

Axıra qədər də mətin dayanıb.

 

Ruscadan tərcümə

09-13.09. 2019, Samara

 

 

 

Чему бы жизнь нас ни учила,
Но сердце верит в чудеса:
Есть нескудеющая сила,
Есть и нетленная краса. Читать далее →

F. TYÜTÇEVİN «İNANMA ŞAİRƏ…» ŞEİRİNİN İKİ TƏRCÜMƏSİ

Сен10

TYÜTÇEV       

                                           F.İ. TYÜTÇEV

 

İNANMA ŞAİRƏ. İNANMA!

 

İnanma şairə, inanma, gözəl,

Onu özününkü sayma da nahaq.

Şairin eşqindən özünü gözlə,

Odlu gəzəbindən qorxma sən ancaq.

 

 

Onun ürəyini ovlamaq sənin,

Bu körpə könlünün işi deyil ha.

Yaxıcı odları gizləmək çətin,

Bu zərif məsumluq pərdəsi altda.

 

 

Şair qüdrətində təbiıət dinir,

Çatmaz ixtiyarı özünə təkcə.

Bəzən istəmədən ipək telləri,

Yaxar şöhrətinin oduna necə!

 

 

Onu əbəs yerə düşüncəsiz xalq,

Söyüb yamanlayar, gah da ucaldar…

Ürəyi ilan tək demə sancacaq,

Onu aram-aram arı tək sorar.

 

 

Sənin şərəfinə eyləməz o qəsd,

Bil ki, şairin də təmiz əli var.

Pozar həyatını bilmədən fəqət,

Buludlar dalına ya da aparar.

                                                1830-cu illər

ruscadan tərcümə

1983-84-cü illər, Moskva (təxminən)

 

F. TYÜTÇEV

İNANMA ŞAİRƏ…

 

İnanma şairə, inanma, gözəl,
Onu özününkü sayma da heç vaxt.

Alovlu qəzəbdən daha çox səni

Şair məhəbbəti gərək qorxuda.

 

 

Sənin ki ürəyin körpəlik halda,

Necə anlayasan onun qəlbini?
İncə bir məsumluq duvağı altda,
Varmı atəşini gizlədə bilən?

 

 

 

Şairdə təbiət qüdrəti vardır,
O təkcə özüylə bacara bilmir.

Cavan çiyinlərdə buruq saçları,
Qarsıdır özünün tacıyla şair.

Əbəs tərifləyir, ya da qınayır

Şairi, dərindən düşünməyən xalq.

O bir ilan kimi çalmaz ürəyi,

Ancaq arı kimi onu soracaq.

 

 

 

Pozulmaz şairin təmiz əliylə,
Əziz və müqəddəs tutduğun nə var.

Fəqət təsadüfən məhv edə bilər,
Ulduzlar dalına ya da aparar.

 

Ruscadan tərcümə

07-08. 09. 2019, Samara

 

Федор Тютчев. Не верь, не верь поэту, дева

 

 

 

Не верь, не верь поэту, дева;
Его своим ты не зови —
И пуще пламенного гнева
Страшись поэтовой любви! Читать далее →

FYODOR TYÜTÇEV. “SİZLƏ QARŞILAŞDIM, BÜTÜN OLANLAR…”

Сен8

TYÜTÇEV.jpg

FYODOR TYÜTÇEV

            (1803-1873)

“SİZLƏ QARŞILAŞDIM, BÜTÜN OLANLAR…”

                    K.B. – yə

Sizlə qarşılaşdım – bütün olanlar,

Soyumuş ürəkdə yenə ayıldı.

Yenə yada düşdü qızıl zamanlar,

Məlhəm tək ürəyə isti yayıldı…

 

 

Görürsən payızın sonunda bəzən,
Elə saat olur, gün olur elə,

Havadan duyulur yaz ətri birdən,

Nəyisə içində gətirir dilə, —

 

 

Könül dolğunluğu həmin illərin

Sardı nəfəsiylə, bürüdü məni.

Çoxdan unutduğum  şövq, həzz ilə,

Yenə seyr edirəm əziz çöhrəni.

 

 

Ötüb ayrılıqdan elə bil  əsr
Görüşdə bir yuxu şirinliyi var.

Yenə eşidilir həminki səslər,
Susmamış içimdə bir an da onlar…

 

 

Danışan xatirə deyidi yalnız,
Həyatın özüydü yenidən dinən, —
Həmin məlahəti yaşadırsinız,

Mənim ürəyimdə həmin eşq yenə!..

 

Ruscadan tərcümə

06-07. 09. 2019, Samara

 

 

Федор Тютчев — К.Б.

 

 

Я встретил вас — и все былое
В отжившем сердце ожило;
Я вспомнил время золотое —
И сердцу стало так тепло… Читать далее →

ANDREY BELIY. TƏK

Авг24

bely-young

Andrey Belıy (1880-1934)

TƏK

Pəncərələr tərli, nəm,
Ay işıqladır göyü.

Pəncərə önündəyəm,

Bilmirəm niyə.

 

 

Külək. Əyilir başı,
Çal tozağaclarının.

Çox töküldü göz yaşı…
Sayı yox yaraların…

 

 

İllər yaslı sırayla,
Ötüşür göz önündən,

Ürəyimdə yara var…

Təkəm mən.

Dekabr 1900

Ruscadan tərcümə

23.08. 2019, Samara

 

Андрей Белый

 

ОДИН

 Посвящается
Сергею Львовичу
Кобылинскому

 

Окна запотели.

На дворе луна.

И стоишь без цели

 у окна. Читать далее →

ANNA AXMATOVA. AD

Авг3

Anna_Ahmatova

Tatar mənşəli, qədim
Gəlib çıxıb heç hardan.

Hər bəlanı çəkəndir,

Özü qalmır bəladan.

 

Ruscadan tərcümə

31. 07. 2019, Samara

 

Имя

 

Татарское,  дремучее
Пришло из никогда,
К любой беде липучее,
Само оно – беда.

       ANNA AXMATOVA. “BURDA OLMAMIŞAM YEDDİ YÜZ İLDİR…”

Авг1

Anna_Ahmatova

Я не была здесь лет семьсот…

 

Burda olmamışam yeddi yüz ildir,
Heç nə dəyişməyib ancaq o vaxtdan,
Tanrı mərhəməti tökülüb gedir,

Zirvəsi görünməz bir ucalıqdan.

 

 
Xoru ulduzların, suların həmin

Göyün qübbələri yenə qaralır.

Küləklər yenə də sovurur dəni,
Ana da həminki laylanı çalır.

 

 

 

Asiya evimə mənim yox zaval,
Və bir səbəb də yox nigaranlığa.

Yenə də gələrəm. Çiçəklən, hasar,

Təmiz qal həmişə, hovuz, dolu qal.

 
 ruscadan tərcümə

30. 07. 2019, Samara

QEYD: Şeir, Axmatovanın müharibə illərində köçürülüb yaşadığı Daşkəndlə bağlıdır. «Yeddi yüz il» deməklə şair özünün tatar-türk köklərin də işarə edlə bilərdi.

 

Я не была здесь лет семьсот,

Но ничего не изменилось…

Всё так же льется Божья милость

С непререкаемых высот, Читать далее →

ANNA AXMATOVA. “BİLMİRƏM ÖLMÜSƏN, YA DA Kİ, SAĞSAN…”

Июл31

Anna_Ahmatova

Я не знаю, ты жив или умер…

Bilmirəm ölmüsən ya da ki sağsan,

Axtarım izini bəlkə yerdə mən.

Axşamın toranı qatlaşan zaman,
Alışım, yas tutum sənə ya fikrən.

—
Budur, al: bu, gündüz duamdır mənim,
Bu, oddur, gecələr yandırır canı.

Bu, quş qatarıdır şeirlərimin,

Bu da gözlərimdə səmavi yanğın.

—
Məhrəm heç kim yoxdu mənə sən qədər,
Sən qədər üzənim yoxdu dünyada.

Hətta əzablara düçar edən də,

Hətta əzizləyib, sonra atan da.

Ruscadan tərcümə

29-30. 07. 2019, Samara

Я не знаю,  ты жив или умер,—
На земле тебя можно искать
Или только в вечерней думе
По усопшем светло горевать. Читать далее →

GEORGİ İVANOV.    «SƏNİ XATIRLADIM, MƏNİM MƏZARIM…»

Июл30

georgii-ivanov

Я вспомнил о тебе, моя могила…

 

Səni xatırladım, mənim məzarım,
Uzaqlarda qalan ata ölkəsi.

Orda dalğa səsi, qayalıqları

Yarıb keçən çayda söyüd kölgəsi.

 

 

 

Meşə üstdə şəfəq. Sürü aşaraq

Zərif pərdəsini dumanın, gedir.

Heç nə istəmirəm, əzizim, ancaq,

Bura ki çatmışam, nəfəs dərim bir.

 

 

 

Dostum! Ağlayan kim, arzulayan kim,

Mənsə dayanmışam çay qırağında.

Qürub buludu tək görürəm eşqim

Yanır, öləziyir göz qabağnda.

 

Ruscadan tərcümə

26.07. 2019, Samara

 

Я вспомнил о тебе, моя могила,

Отчизна отдаленная моя,

Где рокот волн, где ива осенила

Глухую тень скалистого ручья. Читать далее →

ANNA AXMATOVA. “DÜŞÜNDÜN, QALMIRAM MƏN DƏ HAMIDAN…”

Июл29

Anna_Ahmatova

А ты думал — я тоже такая…

 

Düşündün qalmıram mən də hamıdan,
Məni də asanca unutmaq olar.

Ağlaram, yalvarıb atılaram da

Mən kəhər atının ayaqlarına.

 

 

Türkəçarəçiyə dedin gedib ya

Ovsun oxudaram sənin adına.

Yollaram qəribə sənə hədiyyə —
Sevimli yaylığı, gələr yadına.

 

 

Lənətə gələsən. Nə dönüb baxar,
Nə də inləyərəm, cəhənnəmdə yan.

Ancaq and içirəm behişt bağına,

Möcüzə qüdrətli bu ikonaya –

Eşq gecələri qopan yanğına –

Dönmərəm yanına daha heç zaman.

 

1921

Ruscadan tərcümə

28. 07. 2019, Samara

 

 

А ты думал —  я тоже такая,

Что можно забыть меня,

И что брошусь, моля и рыдая,

Под копыта гнедого коня.

 

 

Или стану просить у знахарок

В наговорной воде корешок

И пришлю тебе странный подарок —

Мой заветный душистый платок.

 

 

Будь же проклят. Ни стоном, ни взглядом

Окаянной души не коснусь,

Но клянусь тебе ангельским садом,

Чудотворной иконой клянусь

И ночей наших пламенным чадом —

Я к тебе никогда не вернусь.

 

Июль 1921

GEORGİ İVANOV. “GƏZİRİK KÜÇƏLƏRİ XƏYALA QAPILARAQ…”

Июл28

georgii-ivanov

 

 «ПО УЛИЦАМ РАССЕЯННО МЫ БРОДИМ…»

 

Gəzirik küçələri xəyala qapılaraq,

Kafedə otutururq, baxırıq qadınlara.

Tapıb deyə bilmirik əsil sözləri ancaq,
Ürəksə daha qızmır təxmini olanlara.

 

Neyləmək axı? Bəlkə  Peterburqa qayıtmaq?

Eşqə düşmək? Partlatmaq Paris Operasını?
Üzüqoylu qalasan soyuq çarpayıda ya,
Gözlərini qapayıb bir də oyanmayasan.
 ruscadan tərcümə

23-24.07 2019 Samara

 

По улицам рассеянно мы бродим,
На женщин смотрим и в кафэ сидим,
Но настоящих слов мы не находим,
А приблизительных мы больше не хотим.

И что же делать? В Петербург вернуться?
Влюбиться? Или ОперА взорвать?
Иль просто — лечь в холодную кровать,
Закрыть глаза и больше не проснуться…