Архив по авторам | Xeyrulla Xəyal

YAYINMIŞLAR

        

Barmaq himə bağlı – basılar tətik,

Qırpımıq — atəşin dindiyi dəmdə.

Hədəfdən yayınan güllə kimiyik,

Güllədən yayınan hədəfik həm də.

 

Güllə qatarının quş qatarıyla,

Sayındakı fərqik. Gizlədi bizi,

Səssizlik, sözsüzlük. Yatdı qıyyalar,

Dumanlarda seçdik bir-birimizi.

 

Yoxuq siyahıda, kitabda yoxuq,

Düşməz adlarımız ad arasına.

Biz yazı deyilik, şifrəyik, koduq,

Basılma, yenilmə müəmmasına.

 

Qatardan qalanıq, yoldayıq amma,

Bu, tarix yoludur, deməli düzdür.

Özgə anaların gözündə yanan,

Qınaqdır, tuş olsa, büdrədən bizi…

                                            25-28 avqust 2007, Ərəbqardaşbəyli

QOCA

           QOCA.jpg

Döşəmədə çökük, tavanda çatlaq,

Şüşədən açıqdır rəngi pərdənin.

Kağızsız divardan tökülür suvaq –

Yaxşı ki, azalıb gəlib-gedənin.

 

Kranlar axıdır, boru paslanıb,

Qaz sızır deyəsən pilətədən də.

Qorxursan – mənzili su basa bilər,

Yanğın ehtimalı qorxudur həm də.

 

Köhnə soyuducunun narahat səsi,

Qorxursan biryolluq kəsilə, çıxa

Mühərrik sıradan. Toyuq tikəsi

İylənə, azca yağ əriyib axa.

 

Səsi də, rəngi də televizorun,

Səni baxdığından çox düşündürər.

Qorxursan qarala ekranı, pulun

Nə təzəyə çatar, nə də təmirə.

 

Təlaşlı, qayğılı gözlər anbaan,

Zamanın özü tək qədim saatda.

Yorğun əqrəblərin dayanmağından,

Qorxursan. Gedirlər – dərd olur bu da…

 

                                                          22-23.10.08 Samara

 

 

 

 

TUTANXAMON GƏLİR, SOYDAŞLARIM!

 

Möhtərəm prezidentimizin rəhbərliyi altında xalqımızın elmi və mədəni inkişafı elə sürətlə gedir ki, tezliklə dünyada bizə çatan olmayacaq. Heç ölkədə Azərbaycanda olduğu qədər hacı, kərbəlayı, məşədi yoxdur. Hamısı da dünyanın necə yarandığını, hardan yarandığını, hara gedəcəyini, harda bitəcəyini elə gözəlcə blir ki, hərəsi bir cüt Nobel mükafatına layiqdir. Erməni fitnəsi olmasaydı, indi bizim müsəlmanlar “hacı”, “kərbalayı”, “məşədi” adıyla bərabər Nobel mükafatı laureatı adını da daşıyardılar, ancaq bu erməni köpək uşağı aman vermir.

O ki qaldı qərb aləminə, ora əsasən nazirlərin, gömrükçülərin, generalların uşaqları gedir. Qara camaatın uşaqlarını göndərərsən, gedər pozular, qumar oynar,  türkün məsəli, arvadlara baxar.  Dövlətli balası isə elə görməmiş deyil, gözü-könlü toxdur. Əslində dövlətli balasına heç oxumaq lazım deyil, dədəsinin pulu başından aşır, bilik nəyinə lazımdır, gedir ki, dövlətimizi təmsil eləsin. Lütün balasının lap dərya biliyi olsun, ölkə barədə o nə təsəvvür yarada bilər?

Dəmir yolu naziri Arif Əskərov oğlunu İngiltərəyə göndərəndə elə belə də deyib: bala, sənin biliyin-miliyin mənə lazım deyil, biz bu biliyi həmişə pulla almışıq, alacağıq da, sənin işin dövləti təmsil etməkdir. Və bir ətək dolları verib oğluna.

İndi deyəcəksiniz ki, nazirdə o gədər pul hardandır. Belə cəhənnəmdən, gordan! Axı Mirzə Əlil hardan bilsin ki, hardandır. Mirzə Əlilin heç pulu olub ki, bilə pul hardan gəlir? Bəlkə nazirin seyidliyi var, ona hər yerdən sədəqə gəlir. Məlum məsələdir ki, oğurluq pul deyil.

Çaşdırdınız məni. Hə, bu Elnar qoçaq başlar bizim gözəl ölkəmizi təmsil eləməyə. Harda yaxşı yer var, orda: restoranlarda, gecə… Yox, daha sadalamıram. Bu, diplomatik sirdir. Açıq yazaram, ermənilər də oxuyar. Köpək uşaqları…

Diplomatik missiya öz yerində, ancaq imtahanları da vermək lazımdır. Qoçaq Elmar yaxşı biliyi olan, ancaq vətən qeyrəti çəkməyən bir fransızı tutur, bu fransız da başlayır onun kağızıyla girib imtahanları verməyə. Düz yeddi imtahan verir, səkkizinci dəfədə namərd ingilislər bizim nazir balasının fransız nökərini tuturlar və hər ikisini verirlər məhkəməyə.

Mirzə Əlilin başına and olsun, bu ingilislər qanmırlar ki, Azərbaycan regional liderdir, onun möhtərəm prezidenti var, milli öndəri var. O cür nazir balasını çəkirlər York şəhərinin məhkəməsinə, ona da, onun fransız nökərinə də doqquz ay iş verirlər. Hələ 300 saatlıq havayı iş də kəsirlər ki, bu lap beynəlxalq qalmaqaldır və bizə meydan oxumaqdır. Məgər Azərbaycan hökuməti süqut edib ki, onun nazirinin oğlu havayı iş görə?

Məhkəmə göstərib ki, ingilis hakimlərimin səviyyəsi çox aşağıdır. Hökm çıxaran hakim deyib ki, imtahanın pulla alınması görünməmiş şeydir. A kişi, sənin dünyadan xəbərin yoxdur, sən necə hakimlik edirsən? Atalarımız deyib ki, bilmədiyini soruşmaq ayıb detyil, a kişi, gəl bir az Azərbaycanda yaşa, bax bizim ali məktəblərə, məhkəmələrə. Ən yaxşısı odur ki, Bakı dövlətə girib təzədən oxuyasan…

Ancaq ölkəmizi Heydər Əliyevin heykəlindən başqa heç kim və heç kəs layiqincə təmsil edə bilməz. İndi də Misirdə öndərimizin dörd metr ucalığında hetykəli açıldı. Əvəzində misirlilər Azərbaycanda bir neçə ehram tikəcək, birinin də içinə Tutanxamonun mumiyasını qoyacaqlar. Bir saziş də bağlayıblar. Biz onlara neft, onlar bizə qum. Deyiblər ki, ə, sizi qumla basdırarıq. Belə deyiblər və Mirzə Əlilin başına and içiblər.

Mirzə Əlilin başınasa bir fikir gəlib: öndərimizin heykəlini Antarktidada qoymaq. Bir dəstə  əskəri də orda saxlamq ki, ağ ayılar heykələ korluq verməsin.

Dəmir yolu nazirinin başı haqqı!

Mirzə ƏLİL

 2010 Samara

 

 

 

 

Süleymanın xatirəsinə

с братом Сулейманом 2006

Nazı bu ağacların

Çəkilməyir haçandır.

Enlənir, ucalırlar,

Otun, kolun içində.

 

Susuzluq çəkib, arxın,

Çatlayıb dodaqları.

Çiçəklərə yox baxan,

Ləçəkləri dağılır.

 

Çəpəri çökmüş bağın,

Qapısında duran yox.

Girilir, yağmalanır,

Hay vuran, çığıran yox.

 

Şüşəsi bura baxan,

Pəncərələr pərdəli.

Bu bağ bağ deyil daha,
Bu bağ yas çələngidir.

 

13-14 avqust 2007 Ərəbqardaşbəyli

YARPAQLARIN ÇİÇƏKLƏRLƏ MÜBAHİSƏSİ

Robert FROST

 

(LEAVES COMPARED WİTH FLOWERS)

 

Ağacda yarpaqlar bəlkə də sazdır,

Qabıq sağ-salamat, gövdə tarazdır.

Amma kökün özü deyilsə möhkəm,

Çiçəklər qıt olar, meyvələrsə kəm.

 

Fərqinə mən özüm varan deyiləm,

Meyvəsizdir ağac, ya da meyvəli.

Hamarsa yarpağı, bərksə qabığı,

Demək yox ağacın narahatlığı.

 

Nəhəng ağaclar var çiçəyi xırda,

Elə çiçəksiz də dolanardılar.

Yaşımın bu vaxtı qijam dil açdı,

Şibyə də bir yandan gəlib dolaşdı.

 

Üz vurub soruşdum mən çox adamdan,

Yarpaqlar gözəlmi, çiçəklər ya da.

Birində fərasət olmadı deyə,

Gecə yarpaq gözəl, gündüzsə çiçək.

 

Yarpaqlar və qabıq. Gövdə. Söykənib

Dinlə zülməti, gör gecə nə deyir.

Bir vaxt ləçəklərin aludəsiydim,

Yarpaqlar yaraşır qara qüssəmə.

ingiliscədən tərcümə

2000-ci illərin əvvəli, Samara

+++++++++++++++++

Robert FROST

Leaves Compared With Flowers

A tree’s leaves may be ever so good,
So may its bar, so may its wood;
But unless you put the right thing to its root
It never will show much flower or fruit.

But I may be one who does not care
Ever to have tree bloom or bear.
Leaves for smooth and bark for rough,
Leaves and bark may be tree enough.

Some giant trees have bloom so small
They might as well have none at all.
Late in life I have come on fern.
Now lichens are due to have their turn.

I bade men tell me which in brief,
Which is fairer, flower or leaf.
They did not have the wit to say,
Leaves by night and flowers by day.

Leaves and bar, leaves and bark,
To lean against and hear in the dark.
Petals I may have once pursued.
Leaves are all my darker mood.

 

 

 

 

 

LÖKBATAN ZONASI

 

Əhəng vadisində bura salınmış,

Buranın ətrafı əhəng dağıdır.

Yerə yetişməmiş gillənər yağış,

Külək saç ağardar, başı ağrıdar.

 

Ayın, ulduzların gedib işığı,

Rəngini itirib buranın göyü.

Dizibükülüyük, üzüaşağı,

Başımız üstündə yerin böyüyü.

 

Yuva bağlamışıq, quş deyilik biz,

Burda yerişi də yadırğayan var.

Dağ-daş içindəyik, daş deyilik biz,

Əgər sınırıqsa, ağrıyırıq da.

 

Burda itki — qazanc, qazancsa itki,

Qiyməti tərsədir varın, yoxun da.

Günləri saymaqla gün keçiririk,

Gedən sevindirir, qalan qorxudur.

 

Hardasa xurmalı çeşmələr axır,

Baş qoyur yorulan gül balış üstə.

Burda hər yanımız əhəng dağları,

Biz həm daş altdayıq, həm də daş üstdə.

 

                                                       12.08.08 Ərəbqardaşbəyli

 

Şiralı Bədəlova həsr

Eynəyim təzələnir,

Qalınlaşır linzalar.

İşığı gözlərimin,

İldən-ilə azalır.

 

Xırdalanır nəhənglər,

Xırdalarsa yoxalır.

Uzağa yetmir nəzər,

Duman alır yaxını.

 

Dan yerini haçandır,

Gözüm görür qürub tək.

Əyilir, haçalanır,

Ağac, işıq, ot, çiçək.

 

Hələ yol var qabaqda,

Əl uzat, ay dost, keçim.

Bircə qaranı ağdan,

Sonacan özüm seçim…

                                   10.02.2010 Samara

газета ОЧАГ 2010-02

газета ОЧАГ 2010-02.

газета ОЧАГ 2010-01

газета ОЧАГ 2010-01.

Marina TSVETAYEVA NƏ VƏTƏN HƏSRƏTİ…

ЦВЕТАЕВА

 

Nə vətən həsrəti? Müəmma deyil,

Sirr deyil bu hoqqa çoxdan heç kimə.

Mənə tamamilə birdir, eynidir,

Harda tamamilə tənhayam, təkəın.

 

Və hansı daşlarla ayaq əzərək,

Zənbili süruyüb evə gələsən.

Elə kazarma tək, ya hospital tək,

Sənin olduğunu bilməyə evsə.

 

Nə fərqi kimlərin içində əsir

Aslan tək kinimdən qabara yalım.

Hansı cəmiyyətdən qəti, tələsik,

Mən öz aləmimə sıxışdırılam,

 

Qapılam duyğular səltənətində.

Buzlarsız Kamçatka ayısı kimi,

Harda yovuşmayım (istəmirəm də!),

Və harda alçalım – nə fərqi var ki?

 

Aldanan deyiləm ana dilimin,

Mənə şirin-şirin “gəl” deməyinə.

Axı nə fərqi var rastıma gələn,

Məni hansı dildə anlaya bilmir!

 

(Tonlarla qəzeti oxuyan, udan,

Gövşəyən, süd kimi əmən qeybəti).

İyirminci əsr – onu yaradan,

Bütün əsrlərdir məni yetirən.

 

Bağdan ayrı düşən bir ağac kimi,

Quruyub dirəyə çevrilən zaman,

Hər şey eyni mənə, eynidir hamı,

Və bəlkə hər şeydən çox eyni olan

 

Və həm doğma olan – olub keçəndir.

Bütün nişanlarım, əlamətlərim,

Tarixim – pozulub, yoxmuş elə bil.

Qəlb qalır — əlçatmaz doğulan yeri.

 

Elə qorunmadım yurdda ki, əgər,

Dünyanın ən mahir xəfiyyəsi də,

Tapa bilməyəcək duyğudan əsər,

Çevirə qəlbimin altını üstə.

 

Hər məbəd mənə boş, hər evsə yaddır,

Hər şey indi mənə eyni, bərabər.

Amma kol bitirsə yol qırağında,

Həm də kolun adı üvəzsə əgər…

 

1934

Tərcümə: 06-14 yanvar 2009 Samara

++++++++++++++++++

Марина Цветаева

Тоска по родине! Давно
Разоблаченная морока!
Мне совершенно все равно —
Где — совершенно одинокой

Читать далее →