Архивы

ROBERT BERNS. CON MAKLEUDUN ÖLÜMÜNƏ

Robert Burns

Bacısı ilə müəllifin yaxın münasibətdə olduğu Con Makleudun , eskvayr, ölümü haqqında elanı qəzetdə oxuyanda

1.

Qəmlidir xəbərin, yaramz kağız,

Sənin hekayəndə yas hüznü vardır.

Ağuşundan əziz İzabellanın,
Ölüm qardaşını alıb apardı.

2.

Şehin mirvari tək gilələriylə,

Bəzənib qızılgül açılar səhər,

Gündüzün coşqun və soyuq yeliylə,
Yerə bu gözəllik sərilə bilər.

3.

Səhəri gözəldi İzabellanın,
Günəş iltifatla gülümsünürdü.

Tezliklə buludlar örtdü səmanı,
Və üzdü xoş günə olan ümüdü.

4.

Taleyin ürəkdə qırdığı tellər,
Ən incə tellərdir təbiətdəki.

İzabellanın da bu ağır xəbər,

Ürək tellərini qıeıb yəqin ki.

5.

Hərşeyəqadirin özüdür ancaq,
Vurduğu yaranı sağalda bilən.

Dərdli, yaşla dolu gözləri uzaq

Axirətə açıb təsəlli verən.

6.

Yenə xoşəməllik çiçəklər açar,

Səni qorxutmasın soyuq küləklər.

Qənirsiz ismətin var, İzabella,
Tale də, üzünə, nəhayət, gülər.

1787

İingiliscədən tərcümə

  1. 09. 2024, Samara

+++++++++++++

ROBERT BURNS

On Reading In A Newspaper The Death Of
John McLeod, Esq.

1.
Sad thy tale, thou idle page,
And rueful thy alarms:
Death tears the brother of her love
From Isabella’s arms. Читать далее

ROBERT BERNS. AH, KAŞ HEÇ VAXT EVLƏNMƏYƏYDİM…

Xor

Çovdar sıyığıdır səhər, günorta,
Çovdar sıyığıdır gündə üç dəfə.

Gündə kimə versən çovdarı suda,
Çeçəyər, gözləri çıxar kəlləyə.

1.

Ah, evlənməyəydim kaş ki, mən heç vaxt,
Nə dərdim olardı, nə də ki, qayğım.

İndi uşaq basıb, çünki var arvad,
Daim çığırırlar: “Çovdar sıyığı!”

2.

Qorxudur aclıq və acı ehtiyac,

Artıq artırmaya gəlib çıxıblar.

Qapıda onlarla əlbəyaxayam,
Qorxuram içəri girələr onlar.

ingiliscədən tərcümə

09.09. 2024, Samara

+++++++++++++++

ROBERT BURNS

O, That I Had Ne’er Been Married

Chorus
Ance crowdie, twice crowdie,
Three times crowdie in a day!
Gie ye crowdie onie mair,
Ye’ll crowdie a’ my meal away.
Читать далее

ROBERT BERNS. ZÜLMKAR ARVAD

Lənətə gəlib o şəxs, miskin və zavallıdır,
Müti vassalı kimi baxır ona arvadı.

Hər iş görülür onun ali icazəsiylə,
Ərinsə ciblərində yoxdur altı pens belə!

Dostunun da sirrini ona söyləyə gərək,
Danlağından  çəkinir cəhənnəm əzabı tək!

Olsaydı birdən əgər mənim belə arvadım,
Ürəyini üzərdim, əzmini sındırardım:
Ovsunlardım mən onu, quzuya döndərərdim,

Kötəklərdim ləçəri, kənizləri öpərdim.

ingiliscədən tərcümə

06.09. 2024, Samara

++++++++++++++++

ROBERT BURNS

The Tyrant Wife

Curs’d be the man, the poorest wretch in life,
The crouching vassal to the tyrant wife!
Who has no will but by her high permission;
Who has not sixpence but in her possession;
Who must to her his dear friend’s secret tell;
Who dreads a curtain lecture worse than hell!
Were such a wife had fallen to my part,
I’d break her spirit, or I’d break her heart:
I’d charm her with the magic of a switch,
I’d kiss her maids, and kick the perverse bitch.

ROBERT BERNS. «SÜLH OLMAZ, NƏ QƏDƏR Kİ, CEMİ DÖNMƏYİB GERİ..»

Robert Burns

O qəsr divarının önündə, gün gedərkən,

Eşitdim çalsaç kişi nəğmə deyir ürəkdən.

Müğənni oxuduca yaş axıdır gözləri:

 “Sülh olmaz, nə qədər ki, Cemi dönməyib geri!

 +

Kilsə xaraba qalıb, Dövlətdə çəkişmə var,
Aldanışlar, əsarət və ölümcül savaşlar,

Deməsək də, tanıyır bütün el müqəssiri –

Sülh olmaz, nə qədər ki, Cemi dönməyib geri!

 +

Qılınc çaldı Cemiylə mərd, cəsur  oğlanlarım,

Qəbirlərində indi ot göyərir onların;

Dağ çəkib arvadıma ölümlərin xəbəri,
Sülh olmaz, nə qədər ki, Cemi dönməyib geri.

 +

Həyat  yük olub əyir qəddimi günü-gündən,
Mən öz balalarımı, o, tacı itirəndən.
Deyəcəyəm ölüncə ancaq eyni sözlər6
Sülh olmaz, nədər ki, Jemi dönməyib geri”.

1791

ingiliscədən tərcümə

02. 09. 2024, Samara

Qeyd:

Jemi – James Francis Edward Stuart (10 June 1688 – 1 January 1766), 1701-ci ildən ölənə qədər Srtüartlar  evindən İngiltərə, Şotlandiya, İrlandiya yaxt-tacına iddiaçı olub.

++++++++++++++++++++++++++

 

ROBERT BURNS

There’ll Never Be Peace Till Jamie Comes Hame1.
By yon castle wa’ at the close of the day,
I heard a man sing, tho’ his head it was grey,
And as he was singing, the tears doon came: —
‘There’ll never be peace till Jamie comes hame!’
Читать далее

ROBERT BERNS. HƏSSASLIQ

Robert Burns

Həssaslıq, nemətsən gözəl, füsunkar,

Dost, sən həqiqəti deyə bilirsən;

Fəqət çox dəhşətli bəlalar da var,

Bunu da, əlbəttə, yaxşı bilirsən.

 +

Bax elə bu zanbaq, bu qəşəng çiçək,
Gülümsünür günəş şölələnərkən.

Düzənin üstündə sərt külək əscək,

Qırılıb palçığa batacaq hökmən.

 +

Meşə torağayı  dinir şövq ilə,

O öz sevincini beləcə bölər.

Zavallı quşcuğaz çətin ki, bilə,
Səma qulduruna yem ola bilər.

+

 Baha alınırsa gizli xəzinə,

Daha incə duyğu bəxş edər yəqin.

Ən şirin həzz verən akkordla bəzən,

Dinər həm ən dərin notları dərdin.

 

1786

ingiliscədən tərcümə

01.2024, Samara

+++++++++++++++++

ROBERT BURNS

SENSIBILITY

Sensibility, how charming,

 Thou, my friend, canst truly tell;

But distress, with horrors arming,

  Thou hast also known too well! Читать далее

ROBERT BERNS. ƏSKİNAS ÜSTÜNDƏ YAZILMIŞ ŞEİR

Robert Burns

Lənət qüdrətinə, kağız parçası!

Sağalmaz dərdimin sənsən əsası,

İtirdim yarımı sən olmayanda,
Yoxsan – boş qalacaq stəkanım da!

Uşaqlar görürəm zavallı, aciz,
Yoxluğun onları qoyub köməksiz.

Gördüm gülümsünür bədəməl yenə,

Baxıb qurbanını saldığı günə,

Əbəs arzuladım səni, istədim,

Rəzili əzməkdi mənim məqsədim.

Yoxsan – doğma yurdu tərk edəm gərək

Bir də qismət olmaz Şotlandı görmək.

1786

ingiliscədən tərcümə

  1. 08. 2024, Samara

+++++++++++++++++++++++

ROBERT BURNS

Lines Written on a Bank Note

Wae worth thy power, thou cursed leaf!
Fell source of a’ my woe and grief,
For lack o’ thee I’ve lost my lass,
For lack o’ thee I scrimp my glass!
Читать далее

ROBERT BERNS. KEŞİŞ DEYİLƏM YAZAM, MOİZƏLƏR DEYƏM MƏN

 

Keşiş deyiləm yazam, moizələr deyəm mən,

Fitnəyə, qəsdə hazır xadim də deyiləm mən,

İş adamı deyiləm rəqibə tələ qurum,

Qaneyəm yekəqarın bir şüşə olsun, vurum.

 

Yox perə həsəd hissim, baş əyirəm – vəssalam;

Kəndliyə nifrətim yox, miskin olsa da tamam;

Meyxanadakı hər kəs — canlara dəyən qoçaq,
Qayğım da, şöhrətim də dolu şüşədir ancaq.

 

Atı qamçılayaraq, budur, keçir mülkədar,
Sələmçi kisəsini faiz-faiz doldurar,

Görürsənmi havada  kron parlayır necə?

Mənə bu yekəqarın şüşədir müalicə.

 

Əfsus, köçdü dünyadan, can-ciyərim – arvadım,

Təsəlliyçin özümü tezcə kilsəyə atdım,

Dedilər Solomonun ədalətli hökmü var:

Yekəqarın şüşədə dərdinə çarə axtar.

 

Riskli işə bir dəfə məni sövq elədilər,

Sonra məktub gəldi ki, bütün iş gedib hədər.

Qalxırdı zəngin tanış pilləkənləri bu dəm,

Əlində  yekəqarın şüşə — dərdimə məlhəm.

 

“Qayğılarda məzə var” – söylədi qara paltar,

Geyən şair, adını deməyim artıq olar.

İnanmağa hazıram bu qoca pedantla mən,

Qayğın  kefdir, varinsa yekəqarın bir şüşən.

 

MASON LOJASINDA ARTIRILMIŞ BƏND

Dodaqyeri qoymadan qədəhləri doldurun,

Masonlar şərəfinə içməyə hazır olun:

Pərgara, Kvadrata qardaş olan hər kəsin,

Yekəqarın şüşəsiz açılmasın süfrəsi.

1782

ingiliscədən tərcümə

28-29.08. 2024, Samara

++++++++++++++

ROBERT BURNS

No Churchman Am I

 

No churchman am I for to rail and to write,
No statesman nor soldier to plot or to fight,
No sly man of business contriving a snare,
For a big-belly’d bottle’s the whole of my care.
Читать далее

ROBERT BURNS. STRATALLANIN ŞİKAYƏTİ

Robert Burns 

1.

Qatı qaranlığa mənzilim batır,
Çəkir həndəvərdə fırtına qıyya.

Qış axınlarının şiddəti artır,

Tənha mağaramı az qalır yuya.

Büllur axır incə çeşmələrindən,

Vurnuxur durmadan əməkçi insan,

Əsir xəfif dəniz küləyi qərbdən,
Uyuşmur dağınıq fikrimə bu an.

2.

Haqq yolunda gedən mübarizədə,

Nahaq vuran yara ağrıyır yenə,

Göylər əsirgədi zəfəri bizdən,

Necə döyüşsək də şərəf naminə.

Keçdi üstümüzdən təkəri məhvin,

Yox ümid cəsarət oyana bir də,

Dünya özümüzdə  — böyük və zəngin,
Dostdur çatışmayan dünyada bircə.

1787

ingiliscədən tərcümə

27. 08. 2024, Samara

QEYD:

Stratallan  — Jeyms, beşinci vikont Stratallan (1765-ci ildə ölüb)

++++++++++++++++++++++

ROBERT BURNS

Strathallan’s Lament

1.
Thickest night, surround my dwelling!
Howling tempests, o’er me rave!
Turbid torrents wintry-swelling,
Roaring by my lonely cave!
Crystal streamlets gently flowing,
Busy haunts of base mankind,
Western breezes softly blowing,
Suit not my distracted mind.
Читать далее

ROBERT BERNS. ÜRƏYİM DOLU DƏRDDİR

Robert Burns

1.

Gözlərimdən yaş axır, ürəyim dolu dərddir,

Nə vaxtdan bəridir ki, bilmirəm sevinc nədir.
Dostsuzam, atılmışam, yükü tək çəkirəm mən,

Şirin mərhəmətli söz eşitmədim birindən.


2.

Sevgi, məzələrin var – mənim sevgim dərindir!

Sevgi, qüssən az deyil – iztirabın incidir!

İndi qan verir ancaq yarası ürəyimin,
Tezliklə döyüntüsü kəsiləcəkdir yəqin.

3.

Yenə də əvvəlki tək bəxtəvər olaydım, ah,

Yaşıl qala yanından axan çay qırağında!

Çünki orda gəzir o, Fillisini anaraq,

Göz yaşımı yalnz o, quruda bilər ancaq.

ingiliscədən tərcümə

23.08. 2024, Samara

++++++++++++

ROBERT BURNS

Wae Is My Heart


1.
Wae is my heart, and the tear’s in my e’e;
Lang, lang joy’s been a stranger to me:
Forsaken and friendless my burden I bear,
And the sweet voice o’ pity ne’er sounds in my ear.


2.
Love, thou hast pleasures — and deep hae I lov’d!
Love thou has sorrows — and sair hae I prov’d!
But this bruised heart that now bleeds in my breast,
I can feel by its throbbings, will soon be at rest.


3.
O, if I were where happy I hae been,
Down by yon stream and yon bonie castle green!
For there he is wand’ring and musing on me,
Wha wad soon dry the tear frae his Phillis’ e’e!

 

ROBERT BERNS. KARRONDA MEHMANXANA PƏNCƏRƏSİNƏ YAZILMIŞ ŞEİR

Zavodlara baxmağa gəlməmişdik biz bura,
Ümid də eləmirdik ki, burda ağlımız artar.

Deyirdk cəhənnəmə getdəriyiksə sonra,
Dəhşətə çox gəlmərik, çünkit təcrübəmiz var.

 +

Sizin qapınızda biz girinc olanda ancaq,

Qapıçı hay vermədi, guya qulağı kardı.

Cəhənnəm qapısını bir gün döyməli olsaq,
Sizin heyvərə şeytan kaş qapıda duraydı.

28 avqust 1787

ingiiscədən tərcümə

25.08. 2024, Samara

+++++++++++++++++

ROBERT BURNS

Verses Written on a Window of the Inn at Carron

We came na here to view your warks

  In hopes to be mair wise,

But only, lest we gang to hell,

  It may be nae surprise.

 

But when we tirled at your door,

  Your porter dought na hear us;

Sae may, shou’d we to hell’s yetts come,

  Your billy Satan sair us!