Архив по авторам | Xeyrulla Xəyal

UİLYAM ŞEKSPİR. 2-Cİ SONET

shakespear

                           When forty winters shall beseige thy brow,

Çöhrəni qırx qışın həmlələriylə,
Səngər tək qazılan qırışlar örtər.

İndi öyündüyün şux geyimləri,

Dəyərsiz cındıra zaman döndərər.

 

Onda soruşsalar: “hanı gözəllik,

Bəhrəli illərin hanı sərvəti?”

Batıq gözlərinin dibinə çöküb,

Desən, yaxar səni öz xəcalətin.

 

Alqış qazanardın desəydin ancaq:

“Cavanlıq, gözəllik əmanıtini,

Heç də itirmədim. Bu gözəl uşaq,

Mənim hesabatım, həm bəraətim”.     

 

            Övladla hər yaşda yenə cavansan,

             Ömrün qışında da qaynayacaq qan.

İngiliscədən tərcümə

10.12.2017

Samara

UİLYAM ŞEKSPİR. 66-CI SONET

shakespear

                                Tired with all these, for restful death I cry…

Ölüm istəyirəm, halım yox daha,

Görəm ləyaqəti dilənçi gündə.

Adı heçlik olan kefdə-damaqda,

Gülüncdür saf inam kütlə gözündə.

 

Oturur şərəfsiz yuxarı başda,

Düşüb bəkarətsə qara böhtana.

Kamilə, yetkinə nadan daş atır,

Gücü sarsıdırlar əyilə, sına.

 

İqtidar ağzını yumub sənətin,

Ağıllı dəlinin nəzarətində.

Düzün, sadəliyin düşüb qiyməti,

Şərin xidmətində xeyirdir indi.

 

              Üzülüb bunlardan gedərdim, nə qəm,

               Sevdiyim tək qalar fəqət mən ölsəm. 

             

İngiliscədən tərcümə

09.12.2017

Samara

UİLYAM ŞEKSPİR. 1-Cİ SONET

shakespear

                                  UİLYAM ŞEKSPİR

    1-Cİ SONET

                           From fairest creatures we desire increase…

 

İstərik yaşasın gözəl nə varsa,

Ölməsin deyərək gözəllik gülü.

Yetkinin haçansa vaxtı çatarsa,

Xatirə varisdə yaşaya bilə.

 

 

Öz gözəlliyinin sən əsirisən,

Özün od atırsan sən öz yanğına.

Bolluğu aclığa döndərən də sən,

Şirin həyatına sən özün yağı.

 

Sən yazı gətirib müjdə diləyən,

Sən indi dünyaya naxışsan təzə.
Qönçədə dəfn edib gül gözəlliyi,

Bənzərsən bədxərclik edən xəsisə.

 

Qıyma bu dünyaya! Dünyaya məxsus
Olan yoxsa qəbrə gedəcək, əfsus!

İngiliscədən tərcümə

08.12.2017

Samara

UİLYAM ŞEKSPİR. 65-Cİ SONET

shakespear

                        Since brass, nor stone, nor earth, nor boundless sea…

 

Mis olsun, daş olsun, dəniz ya torpaq,
Ölümlə üzləşib məhv olub gedər.

Bir çiçək qüdrəti səndə var ancaq,

Yox bircə şansın da bu çəkişmədə.

 

Bal qoxulu nəfəs necə dayansın,

Üzücü günlərin basqılarına?

Polad qapıları adlayır Zaman,

Dağıdır qranit qayalıqları.

 

Ah, acı düşüncə! Kim ala bilər,
Zaman incisini Zamandan axı?

Ondan gözəlliyi kim xilas elər?

Kim dayandırar bu çevik ayağı?

 

Tək ümid şeirmdə möcüzəyədir,

Yanar mürəkkəbdə eşqim əbədi.

 

İngiliscədən tərcümə

07.12.2017

Samara

UİLYAM ŞEKSPİR. 55-Cİ SONET          

shakespear.jpg                               

       

                                Not marble, nor the gilded monuments…

 

Nə mərmər, nə şahların qızıl abidərləi,

Yaşayar dünyada bu möhtəşəm şeir qədər.

Sənin surətin yanar misralarda əbədi,

Ən parlaq daşı zaman toza basıb çürüdər,

+

Yıxar abidələri əbəs müharibələr,

Qiyamlar alt-üst edər daşdan tikilənləri.

Nə hərb odu yandırar, nə də ki qılınc kəsər,

Yazıya xatirəndən indi çəkilənləri.

+

Adlayarsan ölümü, xatirələri silən

Mənfur unutqanlığı; bu dünyadan sıyrılıb,

Qiyamətə yetişən gələcək nəsillərin,  

Gözündə də şərəfin olar uca, sayqılı.

+

Özün durana qədər Tanrının hüzurunda,

Qal bu şeirdə, yaşa sevgilinin gözündə.

İngiliscədən tərcümə

06.12.2017, Samara

AQŞİNİN ÖLÜMÜNƏ

В ПАПАХЕ aqşin.jpg

       AQŞİNİN ÖLÜMÜNƏ

 

Bu gün ağlayarıq, bəlkə sabah da,

Sonra gözümüzün yaşı tükənər.

Bu gün ölüb-getmək arzulasaq da,

Sabah həyat eşqi güc gələr yenə.

 

Yenə sinə dolu nəfəs alarıq,
Havasız yaşamaq həyat deyil ki.

Qarnımız acıyar- süfrə salarıq,

Allah verdiyindən ortaya töküb.

 

Yağışdan, küləkdən yenə qorxarıq,

Yenə üşüyərik qarda-şaxtada.

Bürkülərdə sərin yer axtararıq,

Yatıb dincələrik rahat otaqda.

 

Hıqqana-hıqqana klinikaya,

Gedib analiz də verərik hərdən.

Yaxşı cavab üçün elərik dua,

Alanda paylarıq bəlkə nəzir də.

 

Gedib beşdə-üçdə iynələnərik,
Ya da həkim gələr ayağımıza.

Ayaqdan düşəndə iməkləyərik,

Qara günümüzə ağlayarıq biz…

 

Ancaq unudulmaz bircə an belə,

Birdən açılmamış qönçə tək solan,

Özü öz əliylə gülləyə gələn,

Bir dünya bəzəyi, ümidi oğlan…

 

Ürək ağrısından, baş ağrısından,

Daha ağır olar xəcalətimiz.

İndi yaşadıqca hər saat, hər an,

Elə bil ən ayıb iş tuturuq biz…

 

05.12.2017

Samara

ANNA AXMATOVA. «DÖYÜŞ DASTANLARI NƏYİMƏ GƏRƏK…»

Anna_Axmatova.jpg

ANNA AXMATOVA

                   Мне ни к чему одические рати…

 

Döyüş dastanları nəyimə gərək,

Sevmirəm hüsznlü hoqqaları da.

Yersiz ola gərək şeirdə hər şey,

Adamlardan fərqli, bilməyə qayda.

 

 

Hardan biləsiniz hansı zibildən,

Utanmaq bilmədən şeirlər çıxır,

Zəncirotu kimi hasar dibindən,
Ya pıtraq, çayır.

 

Acıqlı qışqırıq, qətran qoxusu,
Sirli kif örtüyü ya da divarda –

Artıq şeir dinir, incə və coşqun,

Məndə də, sizdə də sevinc  yaradır.

21.01.1940

Ruscadan tərcümə

03.12.2017

Samara

 

 

ANNA AXMATOVA. «HAÇANSA RİŞXƏNDLƏ «ÇAR» ÇAĞIRILAN…»

AKHMATOVA

ANNA AXMATOVA

        Кого когда-то называли люди…

 

Haçansa rişxəndlə “çar” çağırılan,

Ancaq tanrı olub öldürülənin,
İşgəncə aləti kimi anılan,
Xaç qızır oduyla sinəmin indi.

 

İsa şahidləri ölüm daddılar

Əsgərlər, qeybətçi dul qarılar da.

Öldü Ponti Pilat, getdi kim, nə var.

Orda haçansa ki, tağ ucalırdı,

Qayalar qaralır, coşurdu dəniz,

Şəraba qatılıb içildi onlar.
Uduldular çiçək qoxulu tozla.

 

Qızılı pas basar, polad çürüyər,

Mərmərsə ovular – ölür yaranan.

Dünyada hər şeydən davamlı – kədər,

Və şahanə Sözdür əbədi olan.

1945

Ruscadan tərcümə

02.12.2017

Samara

MİXAİL LERMONTOV. «ÇILPAQ ZİRVƏSİNDƏ VƏHŞİ ŞİMALIN…»

НА СЕВЕРЕ ДИКОМ.jpg

MİXAİL LERMONTOV

               На севере диком стоит одиноко…[i]

 

Çılpaq zirvəsində vəhşi şimalın,

Tənha bir şam dayanıb.

Mürgülü yellənir, qar alıb tamam,

Sanki cübbə geyinib.

 

Uzaq səhra girir hey yuxusina,
Günün doğduğu diyar.

Yanar qaya üstdə qəmli və tənha,

Gözəl xurma ucalar.

 

1841

Ruscadan tərcümə

01.12.2017

Samara

 

 

[i] Götenin şerinin sərbəst tərcüməsidir

MİXAİL LERMONTOV. DUA

LERMONTOV

MİXAİL LERMONTOV

         DUA

                В минуту жизни трудную…

Ömrün çətin anında,

Qüssə sıxsa ürəyi

Sehrli bir duanı,

Dönə-dönə deyirəm.

 

Avazında hər sözün,

Bərəkətli qüvvə var,

Onlardan həzin-həzin,

Pak mələhət yayılar.

 

Gedər qəlbdən asılan,

Daş da, itər şübhə də.

Ağlayır, inanırsan,

Ah, necə xoşdur həm də…

1837

Ruscadan tərcümə

30.11.2017

Samara