Yəqin ki, qədim ingilis dastanının və onun eyni adlı qəhrəmanının adı azərbaycanca «Biovulf” yazılmalıdır, çünki orijinal qədim mətndə ikinci hərf “í” – dir. Müasir ingiliscədə “e” yazılsa da, bu hərf “i” kimi oxunur. Əslində rusca da bu ad «Биовульф» kimi yazılmalıydı, necə ki, mobil operatorun arıyla bağlı olan qeyri-rəsmi adı “Билайн» yazılr.
Türk əsgəri Afrindədir.
Azərbaycanlıların axırıncı müharibəsi 2016-cı ilin aprelində olub. Bakıda hay-küy saldılar ki, 1(bir!) kənd (!) azad olunub, Cocuq Mərcanlı kəndi. Sonra məlum oldu ki, heç bu kənd ermənilərdə deyilmiş…
Yüzlərlə əsgər və zabit itkisi, ərazi qacancı – sıfır…
Azərbaycan əsgər və zabitlərindən meyitləri həftələrlə düşmən tərəfdə qalanlar oldu. Düşmən tərəfdə — yəni Azərbaycanın öz ərazisində. Azərbaycan ordusu öz əsgərinin ya zabitinin meyitini öz ərazisindən də götürə bilmirdi. Beynəlxalq təşkilatlar olmasaydı, o meyitlər indi də qayıtmamışdı…
Türk əsgəri Afrindədir.
Ağızlarını əyib dillərini türkə oxşadanlar, özlərinə türk deyənlər, türk təxəllüsü götürənlər, uşaqlarına osmalı adları qoyanlar – utanırsınız? Sizin haranız türkdür?
Siz heç vaxt türk olmamısınız! Osmanlılar Konstantinopolu alanda hardaydınız?
Babalarınıızın, ulu babalarınızın hərbi paltarda çəkilmiş şəkilləri varmı? Bizim evlərin tək-tükündə ulu baba, baba şəkilləri tapılar. İki yüz ilin, üç yüz ilin şəkilləri qalsaydı, görərdik ki, bizim babalarımız ya əsgər olmayıblar, olsalar da, İran ordusunda osmanlılarla vuruşublar, çar ordusunda iranlılarla və osmanlılarla vuruşublar, indiki nəslin ata-babası sovet əsgəri olub.
Sizin haranız türkdür?
Özünüzə türk deməklə türkün şanlı hərbi tarixinə şərik olmaq istəyirsiniz? Özgə malına? Çünki öz hərbi tarixinizi yaratmağa çoxunuzun qeyrəti çatmır, uşaqlarınıza şanlı osmanlı adları qoyursunuz, ancaq pul verib əsgərlikdən saxlayırsınız. Səngərlərdə özlərinə türk deməyən, Əhməd, Məhəmməd, Cəfər kimi müsəLman adları daşıyan kənd uşaqları ölürlər.
Sizin haranız türkdür?
Millətin dörddən biri özünə “rusdilli” deyir ki, biqeyrət olduğuna, millət qeyrəti çəkmədiyinə haqq qazandırısın. Özlərinə türk deyənlər öz AZƏRBAYCANLI tarixlərini öz zəhmətləriylə, öz qan-tərləriylə, məhrumiyyətlərlə, qurbanlarla yaratmağa əzmi və qeyrəti olmayanlardır.
Türk əsgəri Afrindədir. Bəs siz hardasınız?
Deyirdiniz Ağdamacan getməyə sizi rus qoymur, Amerika qoymur. Niyə rus ya Amerika türk əsgərinin qabağını kəsə bilmədi?
Siz türk deyilsiniz!
Afrində dalğalanan türk bayraqlarına baxın. Baxdınız? Sizin bayraqlarınız harda dalğalanır? Bayraq meydanlarında?
İndi bildiniz ki, türk deyillsiniz?
29.03. 2018
Samara
Farewell, thou art too dear for my possessing…
Gücüm qiymətinə çatmaz, əlvida,
Sən də qiymətini yaxşı bilirsən
Belə bir dəyərlə azadsan daha,
Səndəki payımı geriyə al sən.
+
İstəməsən, necə saxlaram səni,
Və belə sərvətə layiqəmmi mən?
Daha səbəbi yox bu hədiyyənin,
Sənə ixtiyardan gərək əl çəkəm.
+
Vermisən, bilmədən öz dəyərini
Ya mənim barəmdə sən yanılmısan.
İndi bu hədiyyə qayıdır geri,
Həqiqi dəyəri bilinən zaman.
+
Şirin bir yuxuymuş mənim olmağın,
Taxt-tac itirirəm, haçan oyağam.
İngiliscədən tərcümə
14-15.03.2018, Samara
QEYD: Don Petersonun fikrincə, sonetin əvvəlində örtülü sarkazm da görmək olar: “Səni saxlamaq mənə çox baha başa gələ bilər”.
Was it the proud full sail of his great verse…
Onun şerininmi sənin izinlə,
Şimşək tək şığıyan tarım yelkəni,
Qoymur fikirlərim dilimə gələ,
Öldürür onları doğulan kimi.
+
Ruhuna ruhlarmı yazmaq öyrədib,
Şerinin zirvəsi məni sarsıdır?
Yox, salan nə odur məni heyrətə,
Nə ruhlar gətirən gecə yardımı.
+
Nə özü, nə də ki, hər gecə gəlib,
Ona hikmətləri tədris edən ruh,
Mənim sükutumun səbəbi deyil.
Qəlbimi incidən yox elə qorxu.
+
Onun şerində ki, səni görürəm,
Bax, onda əlimdə titrəyir qələm.
Ingiliscədən tərcümə
14.03.2018
Samara
My tongue-tied muse in manners holds her still…
Tərif deyənlərin dayanmır bir an,
Susur Mənim Pərim təvazö ilə.
Bütün Pərilərdən töhfə alınan,
Sözlər bəzənilir qızıl qələmlə.
+
Sən mənə fikirsən, onlara kəlmə;
Cahil ruhani tək “Amin” deyirəm,
Qabil ruh doğuran, nəfis qələmlə,
Formaya salınan hər hansı himnə.
+
Sənin tərifini eşitsəm haçan,
“Doğrudur!” deyirəm, artırıram da.
Ancaq ürəyimdə; səni hamıdan,
Güclü sevən mənəm, dilimsə laldır.
+
Xoş sözlə xoş gəlir sənə özgələr,
Ciddi fikrimə də ver ancaq dəyər.
Ingiliscədən tərcümə
13.03.2018, Samara
Who is it that says most, which can say more…
Daha yaxşı deyən görən olarmı
Bu zəngin tərifdən: sən elə sənsən –
Bütün gözəlliklər səndə toplanıb,
Yaranmır hələləik bərabərinsə.
Kasıbdır o qələm əgər verməsə,
Yazdığı mövzuya azca təmtəraq.
Səndən yazan desə “sən elə sənsən”,
Şerinin dəyəri, hörməti qalxar.
Səndə olduğu tək köçürsün elə,
Təbiətin gözəl yaratdığını.
Adı bu surətlə onun yüksələr,
Üslubu heyrətə salar hamını.
Tərif aşiqisən, bunu hər bilən,
Bir tərif uydurur sənə xoş gələ.
İngiliscədən tərcümə
11-12.03.2018
Samara
I never saw that you did painting need…
Sənə, bilərək ki, rəng gərək deyil,
Heç vaxt surətinə vurmadım bəzək.
Şəninə yazalar nə qədər şeir,
Sənə borclarını ödəməyəcək.
Qaçdım ona görə tərənnümündən,
Səni kim görürsə, anlayır qəti:
Ləyaqətlərini sənin vəsf edən,
İndiki qələmin yox ləyaqəti.
Mənim sükutumu günah sayırsan,
Bu lallıq şərəfdir mənə bəlkə də.
Mən gözəlliyinə vurmuram ziyan,
Başqası təriflə onu ləkələr.
Bir gözəl gözündə qaynayan həyat,
İki şairini sənin qoyar mat.
İngiliscədən tərcümə
10-11.03.2018
Samara
Bu yaxınlarda Rəsul Rzanın vətəni Göyçayda yerli gənclər ikinci dünya müharibəsinin veteranının qəbrinə işədilər və işəməklərini videoya çəkib bütün dünyaya yaydılar. Gözləmək olardımı ki, Rəsul Rzanın oğlu gedər atasınıbn vətəninə, yığar camaatı, qəbrəişəyən gəncləri qınayar və öz əliylə murdarlanmış qəbri qaydaya salar? Yox, gözləmək olmazdı. Çünki son otuz ildə, əvvəlkilər bir yana qalsın, çox hoqqalar çıxır, çox yerlər murdarlanır, Qarabağda və onda qıraqda qəbirlərimiz murdarlanır, öz milli sərvətlərindən mərhum olan xalqın heç havası da çatmır. Anar bu otuz il ərzində ancaq öz vəzifəsinin, özünün, öz oğul-uşağının güzəranının hayındadır. Onun Yazıçılar birliyi adlı nazirliyə başçılıq eləməyinin Azərbaycan ədəbiyyatına heç dəxli yoxdur, bu birliyə Dostoyevski dirilib gəlib başçılıq eləsəydi də, bu, Azərbaycan ədəbiyyatına təsir eləməzdi.Keçəl çarə bilsə, öz başına elər – son otuz ildə Anar bir sətir keyfiyyətli bədii cümlə yazmayıb.
Anar – klinik haldır. Bu barədə bəlkə də çox danışmağa dəyməz. Ancaq son həftələr ərzində “yaradıcı zoyalıların” uzun növbəyə düzülüb Anara mədh yazmağı ciddi məsələdir. Adam nəinki bu “yaradıcı ziyalıları”, hətta bu “yaradıcı ziyalıları” törətmiş xalqın şilləllənməyini arzulayır. Mən bu qədər yaltağı, əqidəsizi, qeyrətsizi olan xalqımın şillələnməyini istəyirəm. Yəni istəyirəm Allah özü mənim xalqımı şillələsin, indi necə şillələr, özü bilər…
Və bu həftələr ərzində cavanlı-qocalı “yaradıcı ziyalılar” Anar yağlı təriflər tapmaq üçün o qədər gücəniblər ki, bir neçə yerdən qrıja alanlar olub, babasilləri dağılanlar olub, Anar yaşda olanlar isə şalvarlarını isladıblar. Ramiz Rövşən bir neçə şalvar isladıb, bütün qarderob ipdən asılıb günə verilib, ancaq axırda bu zalım oğlu elə tumançaq kompütür dalında otura-otura yaxşı tərif tapıb, yazıb ki, Anarın həm öz yubileyidir, həm adının…
Ay bunun adına…
İndi Ramiz Rövşənin şalvarları quruyub, geyib gəzir şəhəri, yazdığı ayıbdan da utanıb-eləmir…
Guya Ramiz Rövşən əvvəl yazmaq istəyirmiş ki, “Anar kişi adamdır”. Arvadı qapazı vurub başına, deyib zalım oğlu, evimizi yıxmaq istəyirsən, ölkədə kişi bir olar!
Belə-belə işlər…
İlham Əiyev də deyir ki, “Yerevana gedirəm…”
A kişi, otur yerində…
14.03.18
Samara
I grant thou wert not married to my muse…
Deyilsən Pərimlə sən nikahda ki —
Bütün ithafları oxu qınaqsız
Sənə həsr edilən kitablardakı.
Adınsa şərəfdir şairə yalnız.
+
Ağlın da gözəldir, özün də gözəl,
Çatmır tərifinə mənim qüdrətim.
Bəlkə surətini yarada bilər,
Kimiт ki, təzədir sözü, sənəti.
+
Ancaq uydurunca, əzizim, hələ,
Onlar təzə üslub hoqqalarını,
Səmimi sözlərlə, dost qələmiylə,
Həqiqi surətin sənin yaranar.
+
Solğun yanaqlara fırça, rəng gərək,
Səninsə çöhrəni korlayar bəzək.
İngiliscədən tərcümə
9-10.03.2018
Samara
Nə gözəl olub ki, fikrin, İlahi,
Çıxa bilməmişəm adam içinə.
Şeytan azdıranda istədim çıxım,
Qaytarıb tez qoydun yerimə yenə.
—
Elə çəkmisən ki, marşrutumu,
Adamlı yerlərdən uzaq keçmişəm.
Ayaq basılmayan cığırı tutub,
Getmişəm adamsız yerə həmişə.
—
Kİm bilir nə günə yoxsa qalardım! —
Bəlkə elə adam içindəkilər,
Başımı bədəndən ayırardılar,
Hələ içərdilər qanımı bəlkə.
—
Bu hələ yaxşıdır. Başıma sığal,
Çəkə bilərdilər adam içində.
Deyərdilər guya dəryadır ağlım,
Olardım yuxarı başa keçəndən.
—
Varım-dövlətim də yəqin olardı,
Yəqin əyriyə də yatardı əlim.
Bir də görərdim ki, ömür yarıdır,
Adam içindəyəm, adam deyiləm.
—
Necə şükrlüyəm, İlahi, sənə,
Nə gözəl çəkmisən bu marşrutu!
Yerimdən sıçrayıb adam içinə.
Cumanda saxladın, yumruğu vurub.
12.03.2018
Samara
