Архивы

MÜSAVAT SÜLEYMAN RÜSTƏMƏ: «BAYQUŞ ÖZÜNSƏN, NƏSLİNDİR…»

Tanınmış müsavatçı (ya cəbhəçi?) xadim Tofiq Yaqublu öz FB səfifəsində  Fatimə Kərimli Fatimə Kərimli bir istifadəçinin öz bloqunda yerləşdirdiyi bir yazını paylaşıb; yazı əslində Süleyman Rüstəmin 1930-cu ildə Müsavat partiyasına və onun xadimlərinə yazdığı həcvdir.

Süleyman Rüstəm, əlbəttə, zəif şairdir, ancaq mən hələ otuz il qabaq mərhum müəllifin “Ana və poçtalyon” şeirinin həm məzmu, həm texniki primitivliyini deyəndə, bir dəfə də fikrimin müsbət qarşılandığını görməmişdim. Məsələ burasındadır ki, sonralar Əli Kərim məhz bu şeirin lekalı əsasında “Qaytar ana borcunu” şeirini yazıb və çox da uzağa getməyib…İndi poeziya incəlikərini başa düşən nə çox adamın olduğuna təəccüblənirəm…

Süleyman Rüstəm çoxdan ölüb gedib. Səməd Vurğundan fərqli olaraq, indiki rejimin  ideoloji sütunlarından deyil (bəlkə də mən yaxşı bilmirəm). Hərdən qəzəlləri oxunur: “Məndən sənə ey gül, nə deyirlərsə, inanma, Səndən də gəlib gündə Süleymana deyirlər…” İndi Süleyman Rüstəmlə mükalimə estetik planda ola bilər, yəni biz onun şairliyinə münasibətimizi ifadə edə bilərik; bu əslində vacibdir, yüksək poetik standartların yaranması, yüksək estetik zövqün yaranması üçün vacibdir. O ki qaldı Süleyman Rüstəmin Müsavatı söyməyinə ya necə söyməyinə, bunu bilmək, əlbəttə, lazımdır, ancaq aktual deyil. Aktual indiki rejimin indiki ideolioji dayaqlarıdır. Ruslar üçün aktual Mayakovskinin inqilaba rəğbəti yox, sənətkarlığıdır. Mənim üçün Səməd Vurğunun sənətkarlıq səviyyəsi onun çuğulçu olub-olmamasından daha vacibdir. Səməd Vurğunun sənətkarlıq səviyyəsi isə zəifdir və bu onun Müşfiqi satmasıyla qətyyyən bağlı deyil.

Məni çox narahat edən Tofiq Yaqublunun səhifəsindəki rəylərdir. Güman etmək olar ki, yazanlar gəncdirlər, yəqin ki, hamısının da universitet diplomu var; ancaq görün bunlar necə primitiv yazırlar, bunlar fikir ifadə etmirlər, çünki fikir yoxdur, bunların çoxu “mu-mu” deyir…

Könül Şamilkızı Nesibova Yaltaq bayquş!

Asi Bey Narazi Alçaq məxluq. Başqa sözlər də istifadə etmək olar amma buna yaraşan budur.

bayguw rustemin ozudu.werefsizler

Elxan Zaman Sülyman Rüstəmin Əliyağa Vahidə işilməyini eşitmisiz? Rəhmətlik Əliağa da ona çox gözəl, yeddi qatından keçən cavab verir… ))

Elxan Zaman Süleyman Rüstəmin səviyyəsi bu misralarından bilinir:
Layka qardaşımız edir göydə ham-ham
Biz də baxıb alırıq ilham.
Adam rəsmən itlə qardaş olub… )

Zohrab Ismayil Birinci dəfədir duyuram bunu, Süleyman Rüstəmdən bunu gözləmək olardı. Amma diqqətimi başqa bir şey çəkdi: dil. Aydın görünür ki, Sovet imperiyası zaman-zaman bizim dilimizi dəyişdirib və Anadolu türkcəsindən uzaqlaşdırıb. Bir sözlə indi danışdığımız dil, Sovetlərin bizə sırıdığı bir dildir.

Ağaverdi Ruşanov Qoyde hurur layka ham-ham, biz yerde aliriq o dan ilham. Buda yeke qulagindir.

Metanet Ismayil Allah süleyman kimi satqın şairlerimizin hamısına lenet etsin Amin.

Süleyman Rüstəm zəif şair də olsa, onun dəqiq sintaksisi vardı, mübtədasıyla xəbəri həmişə uzlaşıbı, onun şeirlərindən heç olmasa savadlı yazı öyrənmək olar! (Fatimə Kərimli yazıları köçürəndə çoxlu səhvlərə yol verib — bunlar Süleyman Rüstəmin günahı deyil)

Və əgər Tofiq Yaqublunun dəstəkçiləri, ardıcılları savad cəhətdən bu gündədirlərsə, Azərbaycanı nə gözləyir?

O ki qaldı guya bolşeviklərin bizim dilimizi dəyişməyinə, bu, ağ yalandır. Dilimizi Cavid kimi şairlər dəyişirdilər. Əli bəy Hüseynzadə kimi xadimlər dəyişirdilər. Bolşeviklər gələndə xalqımız “yüz, yok, alev, imdi, kadar; yakdı; çok; uzak; boşkab” demirdi, “yox” əvəzinə “yok” deyən azərbaycanlıların millət kimi varlığını inkar edənlər, bizi osmanlıların kiçik və  intellekt cəhətdən geri  qardaşlarına çevirmək istəyənlər idi. Əgər “yox”u, “alov”u, “indi”ni bolşeviklər xilas ediblərsə, onlara ancaq minnətdar ola bilərik…

30.08.16 Samara

ŞİRVANDA FÖVQƏLADƏ HADİSƏ

ŞİRVAN.jpg

Məlumdur ki, Azərbaycanda əsrlərlə şuluq uşaqları Xortdanla, Xuxanla, Qulyabanı ilə qorxudublar. Ancaq son günlər təhsil nazirliyinin göstərişi ilə uşaqları Gülənlə qorxudurlar. Sözə baxmayana, qulluğa getməyənə, hindən yumurta oğurlayana, qonşu bağına girənə, dərsdən qaçana, pəncərə sındırana, yerinə işəyənə valedeynləri deyirlər ki, sən öləsən, özünə qoyulmasan, Gülən gəlib səni aparar. Gülənin adını eşidən kimi uşaq  elə dəyişir ki, öz valideynləri tanımırlar. Daxili İşlər Nazirliyinin məlumatına görə azyaşlı uşaqlar arasıında cinayətkarlıq xeyli azalıb.

Ancaq Şirvan şəhərinin Çılpaqlı qəsəbəsində qəribə bir hadisə baş verib. Üç yaşlı uşağa nənəsi deyib ki, az atıl-düş, Gülən gəlib səni aparar. Uşaq da qayıdıb deyib ki, mən gecə-gündüz Güləni gözləyirəm ki, gəlib məni aparsın Amerikaya, bu Çılpaqlı mənim qara ciyərimə vurub…

Nənə “Amerika” sözünü eşidən kimi özündən gedib yıxılıb. Uşağın valideynləri əlahəzrət prezidentə təcili teleqram vurublar ki, uşaqdan imtina edirlər. Şirvan şəhər polisi cinayət işi qaldırb verib Baş prokurorluğa…

Çılpaqlı sakinləri jurnalistlərlə görüşməkdən qətiyyətlə imtina edirlər…

Mİrzə ƏLİL

25.08.2016

DƏLİ Kİ DƏLİ…

Ermənistanda nə qədər dəli varsa, hamısı sərhədi keçib Azərbaycana gəlir. Dəli ki dəli! A kirvə, bura dəlixana deyil, bura türmədir…

BİZ DƏ KƏLBƏCƏRƏ UKRAYNALI PROKUROR TƏYİN EDƏRİK…

Ukraynanın baş prokuroru Krıma yeni prokuror təyin edib. Yeni prokuror azərbaycanlıdır: Gündüz Məmmədov

Bu Lutsenko köpəyoğlu ço fikirləşib ki, kimi Krıma prokuror qoysun. Asan məsələ deyil: Krım Rusiyada, Ukrayna ora prokuror təyn edib. Sonrayadına düşüb ki, azərbaycanlıların belə işlərdə böyük təcrübəsi var. Şuşa, Zəngilan, Qubadlı, Laçın, Kəlbəcər ermənilərdə, Azərbaycan prezidenti o yerlərə başçı təyin edir, prokuror təyin edir…

Lutsenko köpəyoğlunun bu yadına düşən kimi Gündüzü çağırıbdeyib brat, bu vəzifə sənindir…

Mən bu əhvalatı oxuyanda ağladım…

22.08.2016

Mirzə ƏLİL

AZƏRBAYCANDA YENİ SÖZ: MAYGÜLƏN

Azərbaycanda dildəki doğma sözlərin türk sözləri ilə əvəz olunması davam edir. Son vaxtlar dilimizdəki ən qədim və ən zəngin məna tutumlu sözlərdən biri olan “maygülü” sözü “maygülən” sözü ilə əvəz edilir.

Şayiə var ki, guy “maygülən” sözünü ilk dəfə İlham Əliyev işlədib, özü də bu sözü Mirşahinə deyib. Mirşahin ANS üçün diz çöküb xahiş edəndə, prezident ona bir təpik vurub deyib: “Get, get, sən maygülən imişsən!”

İndi bu sözdən siyasi debatlarda da geniş istifadə olunur. Yapçılar cəbhəçilərə “maygülən” deyirlər, cəbhəçilər də yapçılara.

“Maygülən” sözü xalq arasında da yayılmaqdadır. Bir kənddə bir oğlandan bir qıza elçi gəlib. Qız razı, qızın anası razı, qızı atası razı, ancaq qızın qardaşı deyib ki, bacımı bu oğlana versəniz, özümü cıraram. Deyiblər a bala, özünü niyə cırırsan, oğlan yaxşı oğlandır, ağlı başında, gözəl-göyçək. Qızın qardaşı deyib yox, siz onu yaxşı tanımırsınız, o, maygüləndir…

Ancaq  demək olmaz ki, “maygülən” sözü “maygülü” sözünü tamamilə sıxışdırıb dilimizdən çıxarıb. Hələlik bu iki sözün paralel işləndiyi müşahidə olunur. Məsələn, müsavatla cəbhə arasında debatlarda “maygülü” sözünə üstünlük verilir. Bu nəticəyə gəlmək olar ki, hələlik xalqımız ciddi seçim qarşısındadır. Maygülü ilə maygülən arasında…

18.08.2016

 

 

SALAM SARVAN YAPA-A GİRMƏYƏYDİ BƏS HARA GİRƏYDİ?

Bu gün bilmişəm ki, Azərbaycanda Salam Sarvan adlı böyük şair varmış və bu şair Məcnun kimi çox vurnuxandan sonra özünü axırda gedib soxub Yeni Azərbaycan partiyasına. Demokratik ictimaiyyət də bu hadisədən elə sarsılıb ki, Salam Sarvan, Allah eləməmiş, özünü assaydı, elə sarsıntı olmazdı.

Mən İnternetdən bu böyük şairi və təzə yapçının şeirlərini tapıb oxudum.

Hörüyün əlimdə təsbeh əvəzi…
üstündə duamı oxudum, ayıl.

 

Belə çıxır ki, oğlan durub qızın başının üstündə, hörüyünü təsbeh kimi tutub dua oxuyur. Ancaq br az sonra məlum olur ki, məsələ başqa cürdür.

Mən səni sevmirəm, sənin qoynuna
səndən gizlənməyə girmişəm, qadın…

Bu, pozğun qadının qoynundaymış… Biabır olduq…

Sonrası lap maraqlıdır:

Mən səni atmıram, səndən qaçmağa
ömrüm uzunluqda lağım atıram.

İndiyəcən Azərbaycan poeziyasında lağım atmamışdılar, Salam Sarvan birinci lağımçıdır.

Sonra ayrılıq baş verib, qız daha hörüyü ələ vermir. Salamın gözləməkdən gözü (yəqin bir gözü) çuxura düşüb:

Gözləməkdən gözüm çuxura düşüb,
gör heç soruşursan, nə çöküntüdü?

Qardaş,  hardan soruşsun? Axıı görüşmürsünüz, qız nə bilsin ki, göz çuxurdadır yoxsa ayrı yerdə?

Səni necə atım, necə, bilmirəm —
bir zərsən düşmürsən heç üzü üstə.

 

Zər kubdur, həmişə bir cür düşür, yəni tini üstə düşmür. O ki qaldı o xanıma, yəqin onun üzü üstə düşməyi üçün gərək hörüyünü əlindən buraxmaysan…

Boğulub üzürəm, batıb gedirəm…
Başımı əsa tək tutub gedirəm…

 

İndi Azərbaycanda bir ağıllı adam çıxsın, desin ki, başı əsa kimi necə tutub getmək olar. Getmək olmaz, a kişilər. Baş əsa deyil, Salam Sarvan xalqa vedrə bağlayıb!

İndi bu adam hansı partiyaya girməliydi? REALa? NİDAya? Müsavata?

Oturun yerinizdə! Gedin özünüzə şair axtarın. Heç axtarmaq lazım deyil, şairlər gözünüzə girirlər, görmürsünüz. Biri elə o təsbehdən belə yazıb:

Urma girüh zülfünə, eylə həzər, ey sənəm,

Oxşamasın şəklidə sabheyi-səddanəyə…

16.08.16 SAMARA

ЕСТЬ ТАКОЕ СЛОВО!

«Мы ведем свой род от прусского выходца Радши или Рачи…» — так начинает свои наброски к автобиографии Александр Сергеевич Пушкин, описывая практически сложнейшую работу природы в течение веков по скрещиванию разных родов и ветвей, чтобы родился гений.
Думается, для рождения неординарных мерзавцев природа проделывает такую же сложную работу.
Талантливых мерзавцев встречаются чаще, чем светлые гении. Поэтому мысль о том, каким образом, каким путем, какими скрещиваниями на свет появился тот или иной мерзавец.
Об этом я думаю, когда Эйнулла Фатуллаев берется за выполнение очередного задания своих хлебодателей.
Мерзавец, между прочим, не то слово. В русском языке нет такого слова, которое в полной мере выразило бы натуру тех людей, как Эйнулла Фатуллаев.
В азербайджанском языке есть такое слово: «ограш». Что конкретно оно означает, не могу сказать. Находится ли оно в списке нецензурных по азербайджанским законам, мне тоже не известно. Но я уверен, что это слово тоже создано усилиями природы. Оно как лекарство – когда Эйнулла Фатуллаев совершает очередное задание своих хлебодателей, в первые минуты наступает глубокое отчаяние, чувство безнадежности и беспомощности, но
хотя бы про себя произнеся это чудо-слово «ограш», успокаиваешься…
Азербайджанский язык не так велик и могуч, как русский. Но в нем есть чудо-слова, которые удерживают от желания вешаться…
15.08. 2016

NATİQ CƏFƏRLİNİN İZLƏYİCİLƏRİ HAQQINDA

Natiq Cəfərlinin FB səhifəsinə baxdım. 17.427 (!)  nəfər izləyicisi var. Bu rəqəmin mənim üçün necə fantastik olduğunu göstərmək üçün deməliyəm ki, mənm 27 (!) izləyicim var. Bunun da yaransı (13, 5 nəfər) işləməyən akkauntdur.

Yəni mən  Natiq Cəfərliyə kənd futbolçusu Ronaldoya baxan kimi baxıram.

İndi Natiq Cəfərlini tutublar. Bu İlham Əliyevin yuxusu yoxdur ki – gecənin bir aləmində gəlib bu Ronaldonu aparıb basıb dama.

İndi görün bu 17 427 izləyicədən heç olmasa 1, 7 nəfər məhkəmə binasının qabağına gedib bir əski parçası qaldırdımı? Yox, qaldırmadı. Elə isə 17 427 izləyici Natiq Cəfərlinin nəyini lazımdır?

Bu qədər də olmasa, heç olmasa, bunun yüzdən biri qədər izləyici mənə lazımdır, çünki mən iki dildə bədii mətnlər yazıram və bu mətnlərin oxynmasını istəyirəm. Siyasətçiyə izləyici lazımdır ki, dalınca getsin. Ancaq Natiq Cəfərlinin, eləcə də İlqar Məmmədovun izləyiciləri onların dalınca getmirlər, ancaq dallarınca baxırlar.

Belə izləyicidənsə yumurtlayan bir toyuq yaxşı deyilmi?

Mirzə Fətəlinin hansı komediyasındasa (tapa bilmirəm hansında) bir gözəl əhvalat danışılır. Bir İran sərkərdəsi yellənə-yellənə şəhər meydanında gedir, əsgərlər bunu görüb tökülüşürlər dalınca ki, maaşımızı ver. Bunlarn qışqır-bağırı sərkərdəni bezdirir, başmağının bir tayşnı çıxarıb qayıdır bunların üstünə. Əsgərlər pərən-pərən olub dağılırlar…

Sərkərdə başını yelləyib deyir: Mən filan qalanı bu cür qorxaq əsgərlərlə necə alacağam…

İndi Natiq Cəfərli. Bu cür izləyicilərlə hara gedib çıxmaq olar. Bu izləyicilər tində duranlar, tum çırtlayanlardır. Ən müasirləri elektron siqarət çəkirlər…

Allah mənim 13, 5 nəfər izləyicimə bərəkət versin…

Tanımadığım, “dostu” və “izləyicisi” Natiq Cəfərliyə azadlıq arzulayıram. Onu tutanların başı batsın.

 

14.08.2016 Samara

YELİK

 

 vodevil

MEHRİBAN XANIM: Kişi, məh heç bilimirdim sən belə qəşəmg yelik sürürsən. Dünən televizorda gördüm, urusun bir sözü var ey, demək istəmirəm, o cür oldum.

İLHAM BƏY: “Yelik” yox, arvad, velik, yüz dəfə demişəm.

MEHRİBAN XANIM: Mənim dilim nədənsə “yelik”ə yatır, həm də elə bilirəm “yel kimi gedən” deməkdir. Qəşəng də çəkmişdilər. ANS çəkmişidi?

İLHAM BƏY: ANS hara çəkir? ANSi bağlamışam gedib!

MEHRİBAN XANIM: Sənin bağlayan əlin-qolun var olsun! Kişi, nöş bağladın, mən indi ilin adam harda olacam?

İKHAM BƏY: Kanal çoxdur, hansında istəsən, orda. AZTV-yə tapşırım, sənə həftədə bir dəfə ilin adamı desinlər.

MEHRİBAN XANIM: Kişi, tapşır. Mən özüm bilirəm ilin adamıyam, ancaq televizor deyəndə hamı bilir. Kişi, nə olar, gələn dəfə televizor sənin velik sürməyini çəkəndə, velikin birini də ver mənə, dallı-qabaqlı sürək. Koroğluyla Nigar kimi.

İLHAM bəy: Arvad, mənim atam uzaqgörənr olub, kor olmayıb!

MEHRİBAN XANIM: Kişi, mən o mənada demədim ki. Hirslənmə, gözün yenə qan qoyar, elə bilərlər şey çəkmisən. Kişi, sən velik sürəndə ürəyim düşmüşdü ey, deyirdim birdən sükan kişinin əlindən qaçar, kişi kəlləmayallaq olar.

İLHAM BƏY: Arvad, mən peşəkar idmançıyam, Olimpiya komitəsinin prezidentiyəm, sükan hara qaçır əlimdən?

MEHRİBAN XANIM: Kişi, deyirəm yəni nanəcbin biri sənin velikinə çöp soxar, xəbərin olmaz…

İLHAM BƏY: Arvad mənim velikimə çöp soxmaq istəyənlər bilrsən hardadırlar?

MEHRİBAN XANIM: Analarnın qarnında?

İLHAM BƏY: Yox, analarının qarnından çıxıblar. Ancaq çıxmaqlarına peşman olublar. Çünki hamısını basıram türməyə…

 

13.08.2016

Samara

 

QUBADLIDA YENİ YAŞAYIŞ MASSİVİ HAQQINDA

İlhan Əliyev həftə səkkiz, mən doqquz Azərbaycan rayonlarına pul ayırır. Bu pullara rayonlarda Heydər parkından başqa bir şey tikilmir. Qubadlı rayonuna bir manat pul ayrılmayıb, ancaq burda ermənilər yeni yaşayış massivi istifadəyə verirlər…