ALEKSANDR PUŞKİN. DOSTLARIMA

Yox, məddah deyiləm, çara mən əgər,
Tərif qoşuramsa sərbəst, səmimi,

Cürətlə açıram mən öz qəlbimi,

Nə desəm, nə yazsam, ürəkdən gələr.

Sevmişəm mən onu həqiqətən də,

Şərəfli, çapıqdır idarəsində.

Canlandı Rusiya onunla birdən,

Hərb ilə, ümidlə, əməklə həm də.

Yox, yox, qaynasa da cavanlıq qanı,

O, dövlət ruhludur, deyil o qəddar :

Kimi ki, açıqda cəzalandırar,

Rəhm edər xəlvətdə, bağışlar onu.

Keçirdi sürgündə mənim həyatım,
Ayrı salınmışdım əzizlərimdən.

O sultan əlini uzatdı birdən —

Sizin yanınıza yenə qayıtdım.

Mənim ilhamıma göstərib hörmət,
Çıxardı fikrimi o, azadlığa.

Duyaraq qəlbimdə səmimi riqqət,

Nyə ona tərif deməyim axı?

Məddah məkrlidir, məddah hər zaman,
Çara qara gün də qarğıya bilər.

O, çarın hüdudsuz  hüquqlarından,
Təkcə mərhəmətə etiraz elər.

O deyər: sən nifrət xalqına bəslə,
Batsın təbiətin qoy incə səsi.

Deyər: maarifdən xalqa nə gələ —

Föhşdür və bir də qiyam həvəsi.

Yazıq o ölkə ki, saraya təkcə,
Kölə və məddahın yaxınlığı var,

Göylərin seçdiyi sənətkar isə,

Yerə gözlərini zilləyib susar.

1828

ruscadan tərcümə

02.01. 2022, Samara

==============

Александр ПУШКИН

Друзьям

Нет, я не льстец, когда царю
Хвалу свободную слагаю:
Я смело чувства выражаю,
Языком сердца говорю.

Его я просто полюбил:
Он бодро, честно правит нами;
Россию вдруг он оживил
Войной, надеждами, трудами.

О нет, хоть юность в нем кипит,
Но не жесток в нем дух державный:
Тому, кого карает явно,
Он втайне милости творит.

Текла в изгнаньe жизнь моя,
Влачил я с милыми разлуку,
Но он мне царственную руку
Простер — и с вами снова я.


Во мне почтил он вдохновенье,
Освободил он мысль мою,
И я ль, в сердечном умиленье,
Ему хвалы не воспою?

Я льстец! Нет, братья, льстец лукав:
Он горе на царя накличет,
Он из его державных прав
Одну лишь милость ограничит.

Он скажет: презирай народ,
Глуши природы голос нежный,
Он скажет: просвещенья плод —
Разврат и некий дух мятежный!

Беда стране, где раб и льстец
Одни приближены к престолу,
А небом избранный певец
Молчит, потупя очи долу.

1828